معرفی پارامتر فیزیکو-مکانیکی برای برآورد دوام سنگهای تراورتن در برابر هوازدگی نمک
نویسندگان
1 استاد گروه زمینشناسی مهندسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه تربیت مدرس، تهران
2 استادیار بخش زمینشناسی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه لرستان، خرم آباد
3 استادیار، گروه زمینشناسی مهندسی دانشکده علوم پایه دانشگاه تربیت مدرس nikudelm@yahoo.com
doi
چکیده
دوام سنگها در برابر عوامل مخرب محیطی از مهمترین موضوعات مرتبط با انتخاب سنگ برای استفاده در سازههای مهندسی به ویژه سنگ نمای ساختمانها میباشد. تبلور نمکهای محلول یکی از مهمترین عوامل هوازدگی در طبیعت است که میتواند بر خصوصیات مکانیکی سنگ (مانند مقاومت فشاری تک محوری و مقاومت کششی برزیلین) تاثیر بگذارد و در طول زمان باعث زوالپذیری و کاهش دوام آن شود. در این پژوهش پارامتر فیزیکو-مکانیکی معرفی شده است که میتواند خصوصییات مکانیکی سنگها و در نتیجه دوام آنها را در برابر هوازدگی نمک با دقت و صحت مناسب برآورد کند. به منظور رسیدن به اهداف پژوهش، 15 نمونه تراورتن از معادن مختلف ایران انتخاب شد. از تراورتنها نمونهها و مغزههای لازم برای تعیین خصوصیات فیزیکی (جذب آب، میانگین قطر حفرههای نمونهها) و خصوصیات مکانیکی (مقاومت فشاری تک محوری و کششی برزیلین) تهیه و مقادیر این خصوصیات تعیین شد. سپس مقادیر پارامتر فیزیکو-مکانیکی که بر اساس ترکیبی از جذب آب، میانگین قطر حفرهها و خصوصیات مکانیکی میباشد، محاسبه شد. با انجام آنالیزهای رگرسیون دو متغیره، رابطه بین مقادیر پارامتر فیزیکو-مکانیکی با مقادیر مقاومت فشاری تک محوری و کششی برزیلین بعد از آزمایش هوازدگی نمک بررسی و مناسبترین روابط برای برآورد دوام نمونههای مورد مطالعه با استفاده از پارامتر فیزیکو-مکانیکی در برابر هوازدگی نمک ارائه شده است. نتایج نشان دهنده دقت و صحت مناسب پارامتر فیزیکو-مکانیکی برای برآورد دوام نمونههای مورد مطالعه میباشد. در نهایت با استفاده از پارامتر فیزیکو-مکانیکی معرفی شده در پژوهش حاضر، میتوان از انجام آزمایش زمانبر و پرهزینه هوازدگی نمک صرفنظر کرد.