تحلیل عوامل موثر بر رفتار شهروندی زیستمحیطی مطالعه موردی: ساکنان شهر اردبیل
نویسندگان
1 گروه جغرافیا و برنامهریزی روستایی، دانشگاه محقق اردبیلی، اردبیل، ایران
2 گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران.
3 گروه جغرافیا و برنامهریزی شهری، دانشگاه تبریز، تبریز، ایران
doi
10.22034/jsc.2021.255710.1345چکیده
توسعه شهرنشینی و افزایش بیرویه مهاجرت به مناطق شهری ایران شدت مسائل زیستمحیطی را حادتر و جدیتر ساخته است. از طرف دیگر رشد و گسترش شهرها نیز بر معضلات کشور افزوده و آنها را به کانونی از مسائل زیستمحیطی مبدل ساخته است. در این میان سطح پایین رفتارهای شهروندی زیستمحیطی در میان شهروندان بر تشدید مسائل زیستمحیطی تأثیرگذار بوده است. بنابراین بررسی عوامل تأثیرگذار بر رفتار شهروندی زیستمحیطی ساکنان میتواند به اتخاذ تصمیمات بهتر و مؤثرتر جهت کاهش مشکلات زیستمحیطی کلانشهرها کمک نماید. مبتنی بر این دیدگاه، تحقیق حاضر نیز با هدف بررسی و تحلیل تأثیر دلبستگی مکانی، اعتماد و تحرک بر رفتار شهروندی زیستمحیطی ساکنان در شهر اردبیل انجامشده است. مطالعه حاضر از نظر هدف، کاربردی و از نظر روش توصیفی- تحلیلی است. برای جمعآوری اطلاعات از پرسشنامههای دلبستگی مکانی، اعتماد، تحرک و رفتار شهروندی زیستمحیطی استفادهشده است. جامعه آماری این پژوهش کلیه ساکنان شهر اردبیل بوده و حجم نمونه لازم با استفاده از فرمول کوکران 384 نفر از ساکنان که با روش نمونهگیری در دسترس انتخاب شدند. همچنین روایی، پایایی مدل تحقیق و تجزیهوتحلیل دادهها با روش مدلسازی معادلات ساختاری در نرمافزار LISREL انجام شد. مطابق ضرایب مثبت بهدستآمده از مدل ساختاری پژوهش و نیز مقدار T برای روابط تحقیق بر اساس دادههای این مدل که بیشتر از 96/1 بودهاند، متغیرهای اعتماد (B=0/42 و T=5/68)، تحرک (B=0/17 و T=2/47) و دلبستگی (B=0/21 و T=2/99) تأثیر مثبت و معنیداری بر رفتارهای شهروندی زیستمحیطی دارند. افزایش اعتماد، تحرک و دلبستگی ساکنان، مشارکت آنان در رفتارهای شهروندی زیستمحیطی را بیشتر نموده و به پیادهسازی بهتر برنامههای زیستمحیطی کمک میکند.