واکاوی بار روانی ادراک‌شده در تجربه زیسته مادران دارای فرزند مبتلا به صرع

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری روانشناسی دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه اصفهان

2 استاد، دانشکده پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، ایران

3 دانشیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی ، دانشگاه اصفهان، ایران

4 دانشیار گروه مشاوره، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه اصفهان، ایران

doi
10.48308/jfr.2025.240202.1989
چکیده

چکیده:خانواده نهادی است که اختلال در یکی از اعضا می‌تواند کل سیستم را تحت‌تأثیر قرار دهد. وجود کودک مبتلا به صرع چالش‌های روانی و عاطفی زیادی را به خانواده، به‌ویژه مادر به‌عنوان مراقب اصلی، تحمیل می‌کند. این پژوهش با هدف واکاوی بار روانی خودادراک‌شده در تجربه زیسته این مادران انجام شد. مطالعه حاضر کیفی و با روش تحلیل مضمون انجام گرفت. نمونه‌گیری به‌صورت هدفمند و گردآوری داده‌ها از طریق مصاحبه نیمه‌ساختاریافته انجام شد. مشارکت‌کنندگان، ۱۴ مادر دارای کودک مبتلا به صرع از انجمن صرع اصفهان در سال ۱۴۰۳ بودند. تحلیل داده‌ها با رویکرد براون و کلارک انجام شد. چهار مضمون اصلی شناسایی شد: هیجانات ناخوشایند و استیصال، نگرانی‌ها و دغدغه‌ها، انگ اجتماعی و شرم، بار مراقبتی و حمایت ناکافی. یافته‌ها نشان می‌دهند تجربه این مادران تحت تأثیر عوامل روانی و اجتماعی متعددی است که بر کیفیت زندگی و روابط آن‌ها اثرگذار است. چالش‌های مراقبتی و مدیریت موقعیت‌های دشوار برجسته بودند، در حالی‌که حمایت‌های اجتماعی و فردی نقش مؤثری در بهبود وضعیت روانی آن‌ها داشت. پیشنهاد می‌شود مداخلات روانی-اجتماعی برای کاهش بار روانی و ارتقای تاب‌آوری این مادران طراحی شود