رابطه شیوه‌های والدگری و خشونت علیه والدین در نوجوانان: نقش میانجی مشکلات عاطفی و رفتاری

نویسندگان

1 استادیار، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

2 کارشناس ارشد روانشناسی بالینی کودک و نوجوان، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران

3 استادیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.

doi
10.48308/jfr.2025.238645.1944
چکیده

خشونت نوجوان علیه والدین به عنوان یکی از چالش‌های مهم در نظام خانواده شناخته می‌شود که تحت تأثیر عوامل متعددی قرار دارد. هدف پژوهش حاضر بررسی رابطه شیوه‌های والدگری و خشونت علیه والدین در نوجوانان با نقش میانجی مشکلات عاطفی و رفتاری بود. جامعه آماری شامل تمامی والدین دارای فرزند 12 تا 17 سال شهر آمل در سال 1403-1402 بود که از بین آن‌ها 499 نفر با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس انتخاب شدند. جهت جمع‌آوری داده‌ها‌ از پرسشنامه ابعاد و سبک والدگری، پرسشنامه خشونت فرزند نسبت به والد و پرسشنامه توانایی‌ها و مشکلات استفاده شد. مدل مفروض با استفاده از مدل‌یابی معادله ساختاری مبتنی بر ماتریس کوواریانس و به کمک نرم‌افزارAMOS-18 تحلیل شد. یافته‌ها نشان داد که شیوه‌های والدگری بر مشکلات عاطفی/رفتاری نوجوانان، اثر معنادار دارد، اما بر خشونت نوجوان علیه والدین اثر مستقیم ندارد، اثر مستقیم مشکلات عاطفی/رفتاری نوجوانان بر خشونت نوجوان علیه والدین نیز، مثبت و معنادار بود. همچنین نتایج حاکی از آن است که مشکلات عاطفی و رفتاری در نوجوانان به‌عنوان عامل میانجی بین شیوه‌های والدگری و خشونت نوجوان علیه والدین عمل می‌کند که با تشخیص و مداخله به‌هنگام این اختلالات و نیز اصلاح شیوه‌های فرزندپروری می‌توان جهت پیشگیری از خشونت علیه والدین اقدام نمود