تبیین الگوهای رفتار جمعی و تأثیر آن بر رشد و شکوفایی کودکان در فضاهای عمومی کلان‌شهر مشهد

نویسندگان

1 دانشیار جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه تهران، تهران، ایران

2 استاد جغرافیا و برنامه ریزی شهری، دانشگاه تهران، تهران، ایران

3 پسادکتری رفتارشناسی شهری، دانشگاه تهران، تهران، ایران

4 استاد جغرافیا و برنامه ریزی شهری دانشگاه تهران. تهران، ایران

doi
10.22034/jsc.2022.197104.1088
چکیده

محیط بستری برای رخ داد انواع رفتارهای اجتماعی است. رفتارهای انسانی برآیندی از انگیزه‌ها و نیازهای فرد، قابلیت محیط، تصویر ذهنی ناشی از ادراک او از دنیای خارج و معنایی که این تصویر برای او دارد، می‌باشد. انسان‌ها همواره بخش قابل‌توجهی از وقت روزانه خود را در فضاهای عمومی شهر به سر می‌برند و تحت تأثیر این فضاها الگوهای رفتاری خاصی از خود بروز می‌دهند، دراین‌بین پارک‌های شهری به‌عنوان یکی از مهم‌ترین فضاهای عمومی شهرهاست که باید موردتوجه برنامه ریزان و مدیران شهری قرار گیرد. از همین رو یکی از هدف‌های اصلی این مقاله تبیین الگوهای رفتار جمعی و تأثیر آن بر میزان رشد و خودشکوفایی کودکان در استفاده از انواع پارک‌های شهری کلان‌شهر مشهد می‌باشد. این پژوهش از نوع کاربردی بوده و روش آن نیز توصیفی – تحلیلی است. همچنین از روش‌های آمار ناپارامتریک مانند آماره کای دو، جهت سنجش و تحلیل 384 پرسشنامه مردمی به کمک نرم‌افزار SPSS بهره گرفته‌شده است و برای روایی پرسشنامه‌های تحقیق از تحلیل عاملی و برای پایایی پرسشنامه‌ها از روش آلفای کرونباخ استفاده‌شده است. جمع نتایج حاصل از این پژوهش نشان می‌دهد که الگوهای رفتاری شهروندان در پارک‌های موردمطالعه در مناطق چهارگانه (یک، نه، یازده و ثامن) شهر مشهد تحت تأثیر کیفیت طراحی و میزان مطلوبیت فضاهای داخلی پارک‌ها بوده که این مهم خود بر شاخص رشد و شکوفایی کودکان تأثیر بسزایی دارد به‌طوری‌که هر چه فضاهای عمومی ازجمله پارک‌های شهری که محل برقراری تعاملات اجتماعی است از کیفیت بالاتری برخوردار باشد، رفتارهای جمعی هدفمندتری در این‌گونه فضاها شکل می‌گیرد و این مسئله بر میزان یادگیری، رشد و شکوفایی کودکانی که به همراه والدین خود به پارک می‌آیند تأثیر بسزایی دارد.