اثر انواع مختلف پرایمینگ بذر بر مؤلفههای جوانهزنی و رشد گیاهچه ترشک (Rumex crispus L.) در شرایط تنش شوری
نویسندگان
1 استاد، گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران،
2 دانشیار، گروه تولیدات گیاهی، دانشکده کشاورزی، مجتمع آموزش عالی گناباد، گناباد، ایران.
3 دانشجوی دکتری فیزیولوژی گیاهان زراعی گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
doi
10.22092/ijsst.2025.364584.1512چکیده
بهمنظور بررسی اثر سطوح مختلف شوری و انواع پرایمینگ بر خصوصیات جوانهزنی و رشد گیاهچه ترشک، آزمایشی در سال 1402 در دانشگاه فردوسی مشهد بهصورت فاکتوریل در قالب طرح پایهی کاملاً تصادفی با سه تکرار انجام شد. فاکتورهای آزمایشی شامل چهار سطح تنش شوری (3، 6، 9 و 12 دسیزیمنس بر متر) و شاهد (عدماعمال تنش شوری) و پرایمینگ مواد مختلف شامل نانودیاکسید سیلیسیم، اسید سالیسیلیک، نیترات پتاسیم و آب بود. نتایج آزمایش نشان داد که بیشترین درصد جوانهزنی در تیمارهای عدماعمال شوری و پرایم بذور با دیاکسید سیلیسیم (94 درصد) و اسید سالیسیلیک (33/92 درصد) حاصل شد و کمترین درصد جوانهزنی متعلق به تیمار اعمال شوری 12 دسیزیمنس بر متر و هیدروپرایمینگ (66/20 درصد) بود. استفاده از هالوپرایمینگ بذر با نیترات پتاسیم در شوری 6 دسیزیمنس بر متر منجر به بروز بیشترین شاخص همسانسازی (81/1) شد و در کلیه پرایمینگهای مورد مطالعه، اعمال مقادیر شوری زیاد بر شاخص بنیه گیاهچه اثرات منفی بر جای گذاشت. بالاترین ضریب رشد ناموزون (56/1) در تیمار نانوپرایمینگ دیاکسید سیلیسیم و در شرایط عدماعمال تنش شوری بدست آمد. در شرایط شوری 12 دسیزیمنس بر متر، هورموپرایمینگ اسید سالیسیلیک بهترتیب افزایش 87 و 92 درصدی وزن خشک ریشهچه و ساقهچه را نسبت به تیمار شاهد سبب شد. خیساندن 24 ساعته بذور در محلول هورمونی اسید سالیسیلیک منجر به تخفیف اثرات منفی بالاترین سطح تنش شوری (شوری 12 دسیزیمنس بر متر) بر زیستتوده کل گردید.
