ارزیابی آسیبپذیری کالبدی شهر بجنورد در مقابل زلزله با رویکرد توسعه پایدار شهری
نویسندگان
1 دانشیار گروه جغرافیا، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران
2 دانشجوی دکتری جغرافیا و برنامهریزی شهری، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران
3 دانشیار گروه جغرافیا، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران
doi
10.22034/jsc.2020.249936.1318چکیده
اثرات و آسیبپذیری ناشی از مخاطرات طبیعی در جهان در حال افزایش است و ابعاد این اثرات در زمینههای فیزیکی، توسعه اقتصادی اجتماعی، از دست دادن جان و مال، منابع و تخریب همهجانبه، شدید و گسترده است. تلاش برای کاهش آسیبپذیری نشان میدهد که باید راهبردی ارزشمند برای کاهش اثرات مخرب ناشی از بحران در دستور کار سیاستهای اجتماعی روز قرار گیرد. با وقوع زلزلههای مخرب در جامعه حوادثی ازایندست اتفاق میافتد: فروریختن ساختمانها، زخمی یا کشته شدن مردم، آسیب دیدن زیرساختها و متوقف شدن اقتصاد، بنابراین برنامهریزی کاهش مخاطرات و بهسازی برای تابآوری جوامع در مقابل مخاطرات بسیار ضروری است. ازاینرو این مقاله به بررسی کاهش آسیبپذیری و ساماندهی کالبدی – فضایی شهر بجنورد در مقابل زلزله از طریق برنامهریزی کاربری زمین شهری با رویکرد توسعه پایدار شهری میپردازد. روس تحقیق در پژوهش حاضر توصیفی – تحلیلی بوده که در ابتدا با جمعآوری اطلاعات و دادههای لازم اقدام به تشکیل بانک اطلاعاتی در محیط سیستم اطلاعات جغرافیایی گردید ، سپس با استخراج و ترکیب نقشههای جدید، تحلیل نهائی انجامشده است. برای مشخص کردن میزان آسیبپذیری شهر بجنورد، به شاخص مراکز خطرزا، دانهبندی قطعات، تراکم ساختمانی، تراکم جمعیتی، کیفیت ابنیه، دسترسی به مراکز امدادی و زمین و اراضی عمومی و باز انتخابشده و قطعههای ساختمانی آسیبپذیر در مقابل زلزله مشخصشده است. با توجه به نقشه آسیبپذیری شهر نتایج نشان میدهد محدودههایی که خیابانهای آن عرض کافی داشته و ازنظر دسترسی به مراکز امدادی در وضعیت بهتری قرار داشته و تراکم جمعیتی و ساختمانی و .. در آنها پایین است، ازنظر آسیبپذیری در وضعیت بهتری قرار دارند. بهعبارتدیگر این محدودهها با توجه به تقسیمبندی نقشه آسیبپذیری به 5 قسمت، آسیبپذیری نسبتاً پایین، پایین، متوسط، بالا و آسیبپذیری بسیار بالاگرفتهاند.