بررسی تأثیر پوشش‌دهی بذر گندم با پلیمر سوپرجاذب AB200مایع بر بهبود جوانه‌زنی در شرایط تنش آبی

نویسندگان

1 استاد گروه زراعت، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.

2 دانشیار پژوهش، موسسه تحقیقات ثبت و گواهی بذر و نهال، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

3 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد اگروتکنولوژی، گروه زراعت، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.

4 استاد، گروه زیست شناسی، دانشکده علوم، دانشگاه گلستان، گرگان، ایران.

5 دانشجوی کارشناسی مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران.

6 دانشیار، گروه زراعت، دانشکده تولید گیاهی، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان، گرگان، ایران

doi
10.22092/ijsst.2024.366815.1540
چکیده

این پژوهش به‌منظور بررسی اثر پوشش‌دار کردن بذرهای گندم رقم دیم قابوس با پلیمر سوپر جاذب مایع AB200-cدر شرایط تنش آبی در قالب طرح کاملاً تصادفی به‌صورت آزمایش فاکتوریل در دو آزمایش جداگانه انجام شد. فاکتورهای آزمایشیشامل پتانسیل‌های مختلف آب در سطوح ۰، ۳/۰-، ۶/۰-، ۹/۰- و و ۲/۱-مگاپاسکال و پوشش‌دهی بذرها با پلیمر سوپرجاذب در سطوح ۲/۰، ۵/۰، 7/0 و 2میلی‌لیتر پلیمر سوپرجاذب برای ۱۰۰ گرم بذر گندم به همراه شاهد نتایج نشان داد که پوشش‌دهی بذرها با پلیمر سوپرجاذب سبب افزایش درصد جوانه‌زنی بذرهای پوشش‌داده شده نسبت به بذرهای بدون تیمار در پتانسیل‌های ۹/۰- و ۲/۱- مگاپاسکال می‌شود. همچنین این تیمارها باعث افزایش سرعت رشد گیاهچه‌های بذرهای تیمار شده نسبت به شاهد شدند. تجزیه و تحلیل ضرایب مدل هیدروتایم نشان داد که پوشش‌دهی بذرها با پلیمر سوپرجاذب باعث منفی‌تر شدن پتانسیل پایه آب یا افزایش تحمل به تنش آبی در بذرهای گندم شد. به عبارت دیگر با کاربرد این پلیمر آستانه تحمل به تنش آبی در بذرهای گندم افزایش می‌یابد. همچنین غلظت و یا مقدارهای مختلف پلیمر سوپرجاذب استفاده شده در پوشش‌دهی بذر اثرات قابل‌توجهی بر شاخص‌های جوانه‌زنی و رشد گیاهچه گذاشت که نشان‌دهنده اهمیت استفاده از مقدار مناسب پلیمر سوپرجاذب در تیمار پوشش‌دهی بذر گندم است. طبق نتایج این پژوهش تیمار پوشش‌دهی بذرهای گندم با پلیمر سوپرجاذب را می‌توان تکنیک کارآمد بهبوددهنده بذر در نظر گرفت که می‌تواند اثرات منفی تنش آبی بر جوانه‌زنی و رشد گیاهچه در گندم را کاهش دهد.