ارزیابی عملکرد روش های برآورد ضرایب معادله نفوذ کوستیاکف در آبیاری جویچه ای با جریان موجی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان

2 استادیار گروه علوم و مهندسی آب، دانشکده کشاورزی، دانشگاه زنجان.

3 دانشیار، گروه مهندسی آبیاری و آبادانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران

doi
10.22034/ws.2021.45458.2411
چکیده

به منظور افزایش راندمان کاربرد و یکنواختی توزیع آب در روش‌های آبیاری سطحی، تکنیک‌هایی نظیر کاربرد جریان موجی توسعه داده شده است. یکی از ملزومات طراحی مناسب و کارآمد آبیاری موجی، تعیین دقیق پارامترهای معادله نفوذ آب در خاک می‌باشد. هدف از تحقیق حاضر بررسی عملکرد سه روش دو نقطه‌ای الیوت و واکر، یک نقطه‌ای شپارد و روش رگرسیون غیرخطی در تخمین نفوذ آب در آبیاری جویچه‌ای با جریان موجی می‌باشد. به همین منظور از داده‌های ارزیابی مزرعه‌ای سه جویچه آزمایشی شامل دو جویچه با جریان موجی و یک جویچه با جریان پیوسته استفاده شد. طول جویچه‌ها 150 متر، فواصل آن‌ها 75/0 متر و بافت خاک (لوم رسی) بود. نتایج نشان داد که روش یک نقطه‌ای ضعیف‌ترین عملکرد را در برآورد نفوذ در جویچه‌های با جریان موجی و همچنین جریان پیوسته داشت. از سوی دیگر نتایج دو روش رگرسیون غیر خطی و دونقطه‌ای قابل قبول و نزدیک به هم بدست آمد. مقادیر شاخص جذر میانگین مربعات خطا روش‌های یک نقطه‌ای، دونقطه‌ای و رگرسیون غیرخطی در پیش‌بینی زمان پیشروی جویچه‌های با جریان موجی به ترتیب ۸۵/۱۰، 52/۲ و 46/۲ دقیقه و در جریان پیوسته به ترتیب ۷۸/۸، ۵۷/۶ و ۷۷/۴ دقیقه بدست آمد. همچنین مقادیر میانگین خطای نسبی روش‌های مذکور در برآورد حجم آب نفوذ یافته در جویچه‌‌های با جریان موجی به ترتیب12/42، 51/3 و 79/4 درصد و در جریان پیوسته به ترتیب 70/7، 33/6 و 53/2 درصد برآورد شد. نتایج نشان داد، روش رگرسیون غیرخطی عملکرد بهتری در برآورد نفوذ در آبیاری جویچه‌ای با جریان موجی و پیوسته داشت.