شناسایی فرآیندهای کنترل کننده کیفیت آّب زیرزمینی آبخوان دشت اسدآباد با استفاده از روشهای ژئوشیمیایی و آماری
نویسندگان
1 دانشیار هیدروژئولوژی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود
2 دانشجوی ارشد هیدروؤئولوژی، دانشکده علوم زمین، دانشگاه صنعتی شاهرود
3 مدیر مطالعات آبهای زیرزمینی ، شرکت آب منطقهای همدان
doi
10.22034/ws.2021.43618.2395چکیده
دشت اسدآباد در غرب استان همدان قرارگرفته از مهمترین منابع آبی منطقه را میتوان نام برد و بیشترین بخش مصارف آبی شهری ،کشاورزی و صنعتی از این محل تامین میگردد. با در نظر گرفتن تاثیرگذاری سازندهای زمین شناسی و همچنین فعالیت انسانها بر کیفیت آبخوانها ، مطالعه هیدروشیمیایی این آبخوانها میتواند دیدگاه روشنتری از نحوه تاثیرگذاری این عوامل بر منابع آبی این دشت فراهم آورد. در این راستا با استفاده از 32 نمونه آب تهیه شده در خرداد سال 1396 که توسط سازمان آب منطقه ای مورد آزمایش قرار گرفته است، اقدام به بررسی دقیق هیدرو شیمی منطقه و منشا تغییرات شیمی آب آبخوان با استفاده از روشهای هیدروژئوشیمی و آماری شد. با توجه به حضور سازندهای آهکی در منطقه و عامل مهم در تکامل و تاثیرگذاری بر آبخوان میتوان به فرایند هوازدگی و انحلال سنگ اشاره کرد که با توجه به سازندهای موجود، هوازدگی و انحلال سنگهای آهکی را میتوان متاثر از این عوامل در نظر گرفت ، به طوری که با توجه به نمودارهای پایپر و استیف و نتایج نسبتهای یونی و تعادل جرمی و با در نظر گرفتن رخساره کربنات-کلسیک به دو عامل کنترل کننده شیمیآب در این آبخوان میتوان اشاره نمود، همچنین نتایج حاصل از بررسی دادهها توسط روش تحلیل عاملی، دو عامل موثر بر آبخوان نتیجهگیری شد. عامل اول (8/55%) انحلال سنگهای کربناته که با همبستگی بالای یونهای (کرینات، کلسیم و منیزیم) همراه است و عاملی دوم (2/24%)که وزن کمتری جهت کنترل کیفیت آبخوان دارد مربوط به انحلال سنگهای تبخیری میباشد.