فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌منظور بررسی تأثیر هیدرو پرایمینگ و هورمون پرایمینگ بر برخی ویژگی‌های فیزیولوژیکی و بیوشیمیایی گیاهچه نخود تحت تنش شوری آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار در دانشگاه محقق اردبیلی در سال 1402 انجام شد. تیمارها شامل چهار سطح شوری (0، 50، 75 و 100 میلی‌مولار) و چهار سطح پرایمینگ (شاهد، هیدرو پرایمینگ، پرایمینگ با جیبرلین (50 پی‌پی‌ام) و اسید سالیسیلیک (100 پی‌پی‌ام)) بود. نتایج نشان داد که شوری درصد جوانه‌زنی، سرعت جوانه‌زنی، طول ریشه‌چه و گیاهچه را کاهش داد، ولی پرایمینگ بذر این صفات را بهبود بخشید. شوری ضریب آلومتری را افزایش داد، به‌طوری‌ بـیش‌تـرین ضریب آلومتری (860/0) در شوری100 میلی‌مولار بود. بـیش‌تـرین میانگین جوانه‌زنی روزانه، طول ساقه‌چه و محتوای کل پروتئین بذر در تیمار جیبرلین و شاهد (بدون شوری) مشاهده شد. حداکثر سرعت جوانه‌زنی روزانه (144/0) و محتوای مالون دی‌آلدئید (0137/0 میلی‌مول بر گرم وزن تر) به تیمار بدون پرایمینگ و شوری 100 میلی‌مولار ارتباط داشت. میزان قندهای محلول در تیمار با جیبرلین و شوری 100 میلی‌مولار نسبت به شاهد در حدود 56 درصد افزایش نشان داد. همچنین، کاربرد جیبرلین میزان پرولین را نیز حدود 40 درصد نسبت به شاهد (بدون پرایمینگ) افزایش داد. در کل، پرایمینگ بذر با هیدرو، اسید سالیسیلیک به‌ویژه جیبرلین به ‌عنوان بهبوددهنده رشد و کاهنده اثرات نامطلوب شوری در گیاه نخود می‌تواند مطرح باشد.