بررسی تأثیر مقادیر مختلف گوگرد و روی بر تولید بذر هیبرید منوژرم چغندرقند (رقم شیرین)

نویسندگان

1 دانشیار، مؤسسه تحقیقات اصلاح و تهیه بذر چغندرقند، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران.

2 محقق، ایستگاه تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی آلاروق (اردبیل)، مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان اردبیل (مغان)، اردبیل، ایران.

3 استادیار، بخش تحقیقات چغندرقند، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی کرمانشاه، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرمانشاه، ایران.

doi
10.22092/ijsst.2024.365398.1520
چکیده

این مطالعه با هدف بررسی نقش مصرف همزمان گوگرد و روی بر تولید تجاری بذر منوژرم چغندرقند به‌صورت فاکتوریل بر پایه طرح بلوک‏های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. تیمارهای آزمایشی شامل غلظت‌های گوگرد (صفر، 200 و 400 کیلوگرم در هکتار) و روی (صفر، 20 و 40 کیلوگرم در هکتار) بود. نتایج نشان داد، عملکرد بذر خام و بذر قابل‏فروش و اثرمتقابل گوگرد در روی تنها بر عملکرد بذر خام معنی‌دار بود. با مصرف 400 کیلوگرم گوگرد در هکتار، عملکرد بذر خام 17 درصد و بذر قابل فروش 54 درصد افزایش یافت. بالاترین عملکرد بذر خام (3443 کیلوگرم در هکتار) با مصرف 400 کیلوگرم در هکتار گوگرد و 40 کیلوگرم در هکتار روی به‏دست آمد. مصرف توأم گوگرد و روی موجب افزایش سهم بذرهای اورسایز و استاندارد و کاهش سهم بذر زیرسرند شد. بیشترین درصد بذرهای اورسایز (35 درصد) در مصرف 400 کیلوگرم در هکتار گوگرد و 20 کیلوگرم در هکتار روی بدست آمد اما بیشترین درصد بذرهای استاندارد از مصرف 400 کیلوگرم در هکتار گوگرد و 40 کیلوگرم در هکتار روی حاصل شد. مصرف 400 کیلوگرم در هکتار گوگرد موجب افزایش 12 درصدی قوه‏نامیه مکانیکی، 6 درصد قویه‌نامیه فیزیولوژیکی و کاهش 41 درصدی بذرهای پوک و 3 درصدی منوژرمیته نسبت به شاهد شد. گوگرد موجب بهبود کمی و کیفی بذر تولیدی چغندرقند شد ولی روی تأثیر چندانی نداشت و تنها موجب افزایش میزان بذر تولیدی شد. در شرایط این مطالعه، مصرف ترکیب 400 کیلوگرم در هکتار گوگرد و 40 کیلوگرم در هکتار روی، قابل‏توصیه بود.