اثر دگرآسیبی عصاره اندامهای مختلف گیاه درمنه (Artemisia aucheri L.) بر صفات جوانهزنی و رشدی گیاه کلزا (Brassica napus L.) و علف هرز ناخنک (Goldbachia laevigata L.)
نویسندگان
1 دانشآموخته کارشناسی ارشد اگروتکنولوژی، گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی شیروان، دانشگاه بجنورد، بجنورد، ایران
2 دانشجوی دکتری فیزیولوژی گیاهان زراعی، گروه اگروتکنولوژی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران.
3 استاد گروه مهندسی تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی شیروان، دانشگاه بجنورد، بجنورد، ایران
doi
10.22092/ijsst.2023.363942.1505چکیده
این تحقیق در سال 1401 بهمنظور توانایی دگرآسیبی گیاه درمنه (Artemisia aucheri L.) بر ویژگیهای جوانهزنی و رشد گیاه زراعی کلزا و علف هرز ناخنک در دو بخش (آزمایشگاه و گلخانه) بهترتیب در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه تکرار و طرح بلوکهای کامل تصادفی با چهار تکرار در دانشکده کشاورزی شیروان – دانشگاه بجنورد در سال 1401 اجرا گردید. تیمارهای آزمایش شامل عصارههای آبی درمنه در غلظتهای 5، 10 و 15 درصد وزن خشک ریشه، 5، 10 و 15 درصد وزن خشک اندام هوایی (ساقه و برگ) و شاهد (آب مقطر) بود. نتایج نشان داد که با افزایش غلظت عصارهها، صفات جوانهزنی، رشدی وهمچنین محتوای کلروفیل کل هر دو گیاه مورد بررسی بطور معنیداری کاهش یافت. بالاترین و پایینترین میزان بازدارندگی بین غلظتها و اندامها، به ترتیب در تیمار عصاره 15 درصد ریشه و عصاره 5 درصد اندام هوایی مشاهده شد. عصاره 15 درصد ریشه درمنه، جوانه زنی در کلزا و ناخنک را بترتیب 1/37 درصد و 5/48 درصد نسبت به شاهد کاهش داد. با افزایش غلظت عصاره ریشه از صفر به 15 درصد در کلزا، طول ساقه 3/30 درصد و در ناخنک 3/56 درصد نسبت به شاهد کاهش یافت. بطور کلی، غلظتهای مختلف عصاره درمنه، تأثیر بازدارندگی بیشتری بر صفات مورد بررسی در علف هرز ناخنک نسبت به گیاه کلزا داشت و عصاره ریشه درمنه نسبت به اندام هوایی، توانایی بیشتری در بازدارندگی جوانهزنی و رشد بذور گیاهان داشت و میتوان عصاره آبی 15 درصد ریشه درمنه را برای کاهش رشد علف هرز ناخنک پیشنهاد نمود.
