بررسی تأثیر پیش تیمار بر جوانه زنی و رشد گیاهچه ای دو رقم کلزا (Brassica napus L.) در شرایط تنش شوری
نویسندگان
1 دانشیار، گروه زراعت، دانشکده کشاورزی، واحد شوشتر، دانشگاه آزاد اسلامی، شوشتر ، ایران.
doi
10.22092/ijsst.2023.362784.1493چکیده
این آزمایش به منظور ارزیابی اثرات اسمو-پرایمینگ بر خصوصیات جوانه زنی، گیاهچه ای و برخی ویژگی های فیزیولوژیکی دو رقم کلزا (Brassica napus L.) تحت شرایط شوری انجام گرفت. بذور دو رقم کلزای بهاره (Hayola 401 و Ocapi) با نیترات پتاسیم (KNO3) 5/29 میلی مولار به مدت 12 ساعت در دمای 30 درجه سلسیوس پیش تیمار شدند. در آزمایش اول بعد از انجام پرایمینگ، 25 عدد بذر پرایم شده و نشده در پتری دیش هایی با 4 سطح شوری (0، 50، 100 و 150 میلی مول نمک طعام) در قالب طرح کاملاً تصادفی در چهار تکرار قرار داده شدند. نتایج نشان داد که درصد جوانه زنی بذور پرایم شده بیش از بذور پرایم نشده بود. به نظر می رسد که تحمل به شوری در بذور پرایم شده در نتیجه توانمندی بالاتر این گیاهچه ها در تنظیم اسمزی است. در آزمایش دوم نیز 20 عدد بذر پرایم شده و نشده در گلدان هابی که با نسبت 3 به 1 با پرلیت و پیت پر شده بودند، کشت شدند. گلدان ها هر روز با محلول های شوری (0، 50، 100 و 150 میلی مول نمک طعام) آبیاری شدند.نتایج نشان داد که تنش شوری وزن خشک گیاهچه های هر دو رقم را کاهش داد، اما وزن خشک گیاهچه های حاصل از بذور پرایم شده بیش از بذور پرایم نشده بود. نتایج برهمکنش چند جانبه نیز نشان داد که بذور پرایم شده فعالیت آنزیمی آنتی اکسیدانی بالاتر و محتوای قندهای محلول و پرولین بیشتری داشتند. درعین حال خسارت غشاء سلولی در آنها به دلیل غلظت کمتر مالون دی آلدئید نسبت به بذور پرایم نشده پایین تر بود. تحت شرایط شوری 150 میلی مول، بیشترین وزن خشک، فعالیت آنتی اکسیدانی، تجمع قندهای محلول و غلظت کمتر مالون دی آلدئید در رقم هایولا 401 مشاهده شد.