فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

پژوهش حاضر با هدف ارزیابی اثر منابع مختلف کربن بر قابلیت انحلال پتاسیم توسط باکتری Pseudomonas fluorescens و قارچ Aspergillus niger و مدل‌سازی اثر سطوح مختلف متغیرهای زمان انکوباسیون، pH و منبع کربن بر انحلال‌پذیری پتاسیم با استفاده از طرح مرکب مرکزی انجام شد. در مرحله‌ی اول، بر مبنای طرح پلاکت – برمن، تعداد 12 آزمایش با ترکیب سطوح مختلف تعریف شده و تأثیر منابع مختلف کربن شامل گلوکز، ساکارز و فروکتوز در دو سطح 1+ (10 گرم در لیتر) و 1- (5 گرم در لیتر) بر انحلال پتاسیم موجود در ایلایت مورد بررسی قرار گرفت. در مرحله‌ دوم، پس از گزینش منبع کربن مهم و تأثیرگذار، دامنه‌های متفاوتی از متغیرهای مستقل شامل زمان انکوباسیون، pH و منبع کربن در نظر گرفته شده و بر اساس مقادیر کدبندی شده متغیرهای مستقل، طراحی آزمایش صورت پذیرفت. نتایج نشان داد تأثیر منابع کربن بر رهاسازی K توسط باکتری و قارچ معنی‌دار نبود و لذا ﻫﺮ ﮐﺪام از آنﻫﺎ ﻣﯽﺗﻮاﻧﻨﺪ ﺑﻪﻋﻨﻮان ﺟﺎﯾﮕﺰﯾﻦ ﯾﮑﺪﯾﮕﺮ در ﻣﺤﯿﻂ‌ﮐﺸﺖ اﺳﺘﻔﺎده ﺷﻮﻧﺪ. بر مبنای نتایج تحلیل آماری ضرایب مدل طرح مرکب مرکزی، pH اثر مثبت و افزاینده‌ای‌ بر افزایش رهاسازی پتاسیم محلول داشت (0001/0>P). به‌طوری‌که بیشترین آزادسازی پتاسیم توسط باکتری و قارچ به‌ترتیب برابر با 75/109 و 3/170 میلی‌گرم در لیتر، در سطوح مرکزی زمان و منبع کربن، و 36/10 = pH مشاهده شد. بر اساس مقدار ضریب تبیین مدل طرح مرکب مرکزی، به‌ترتیب 91 و 8/87 درصد از تغییرات پتاسیم محلول در حضور باکتری و قارچ توسط این مدل قابل تبیین بود.