فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

بیوچار به عنوان یک اصلاح کننده خاک می­تواند با تأثیر بر زیست­فراهمی فلزات سنگین در خاک­های آلوده، خطر ورود آنها به زنجیره غذایی را کاهش دهد. برای بررسی اثر بیوچارهای تولیدشده از ضایعات هرس درخت سیب، انگور و کاه و کلش گندم بر زیست­فراهمی کادمیم و رشد گیاه کاهو آزمایشی درشرایط گلخانه­ای به صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی با سه فاکتور شامل 1) غلظت کادمیم (صفر، 10 و20 میلی­گرم بر کیلوگرم)، 2) نوع بیوچار (هرس سیب، هرس انگور و کاه و کلش گندم) و3) مقدار بیوچار( صفر (B0)، 2 (B2) و 5  (B5)درصد وزنی/وزنی) در سه تکرار اجرا گردید. در پایان دوره رشد گیاه کاهو برخی از پارامترهای گیاه شامل وزن خشک بخش هوایی و ریشه، غلظت کادمیم  بخش هوایی و ریشه، فاکتور انتقال (TF)، ضریب تغلیظ زیستی بخش هوایی و ریشه (BCF) و کادمیم زیست­فراهم خاک اندازه­گیری شدند. نتایج نشان داد که افزایش سطح آلودگی خاک باعث افزایش کادمیم زیست­فراهم خاک، غلظت کادمیم بخش هوایی، غلظت کادمیم ریشه و ضریب تغلیظ زیستی بخش هوایی و ریشه (BCF) شد. همچنین با افزیش مقدار بیوچار در خاک مقدار کادمیم زیست­فراهم خاک و غلظت کادمیم بخش هوایی و ریشه در تیمارها به­طور معنادار بدین ترتیب کاهش یافت (B0 >B2 >B5). غلظت کادمیم زیست­فراهم خاک در تیمارهای بیوچار ضایعات هرس سیب، هرس انگور و کاه و کلش گندم در تیمار 5 درصد نسبت به تیمار بدون بیوچار به‌ترتیب 8/46، 9/65 و 5/76 درصد کاهش یافت. به­طور کلی، تأثیر بیوچار بر کاهش زیست فراهمی کادمیم به نوع ماده خام، مقدار بیوچار و غلظت فلز بستگی داشت.