تحلیل تهدیدات و آسیب پذیریهای سایبری در سامانههای کنترل صنعتی صنعت گاز و ارائه مدل سیستمی مقابله
نویسندگان
1 استادیار دانشگاه جامع امام حسین(ع)، تهران، ایران
2 دانشجوی دکترای دانشگاه و پژوهشگاه عالی دفاع ملی و تحقیقات راهبردی، تهران، ایران
doi
10.47176/PD.2026.1527چکیده
سامانههای کنترل صنعتی (ICS) صنعت گاز، بهعنوان بخشی از زیرساختهای حیاتی کشورها، با تهدیدات سایبری فزایندهای مواجه هستند. این تهدیدات با توجه به اهمیت راهبردی صنعت گاز در اقتصاد و امنیت ملی، و همچنین با توجه به نقش بسیار کلیدی سامانههای کنترل صنعتی در صنعت گاز، چالشهای جدی را ایجاد کردهاند. این پژوهش با هدف شناسایی و تحلیل آسیبپذیریهای سایبری در سامانههای کنترل صنعتی صنعت گاز و ارائه یک مدل سیستمی برای مقابله با این تهدیدات انجام شده است. روش تحقیق ترکیبی (کمی-کیفی) بوده و از طریق مطالعات میدانی، مصاحبههای عمیق با متخصصان، پرسشنامههای تخصصی و تحلیل اسناد، دادههای لازم جمعآوری شده است. نتایج پژوهش نشان میدهد که آسیبپذیریهای اصلی شامل فقدان یکپارچگی در معماری امنیتی، استفاده از سامانههای قدیمی، ضعف در مدیریت دسترسی، و نقص در آموزش کارکنان است. مدل سیستمی پیشنهادی شامل پنج لایه حفاظتی (دفاع عمقی توسعهیافته) است که با تأکید بر رویکرد پیشگیرانه و واکنش سریع، قابلیت پیادهسازی در شرایط خاص زیرساختهای گازی را دارد.