بررسی چگونگی توزیع رطوبت در آبیاری قطره‌ای زیرسطحی و مقایسه داده‌ها با نتایج HYDRUS 2D

نویسندگان

1 مدیر گروه تحقیقات به‌زراعی، مؤسسه تحقیقات و آموزش نیشکر خوزستان

2 استادیار گروه مهندسی آب دانشگاه شهرکرد

3 کارشناس محقق موسسه تحقیقات و آموزش نیشکر خوزستان

4 کارشناس محقق موسسه تحقیقات و آموزش نیشکر خوزستان

doi
10.22034/ws.2021.12155
چکیده

توزیع رطوبت یکی از فاکتورهای مهم و تعیین کننده در انتخاب روش آبیاری متناسب با گیاه است. در این مطالعه به بررسی توزیع رطوبت در آبیاری قطره‌ای زیر سطحی نیشکر در خاک با بافت رسی‌سیلتی پرداخته شده است. آزمایش‌ها به ازای دبی قطره‌چکان‌ها ۲/۱ لیتر در ساعت و دو فاصله قطره‌چکان ۵۰ و ۶۰ سانتی‌متر (50L و 60L) و کارگذاری لوله آبده در سه عمق ۱۵، ۲۰، ۳۰ سانتی‌متر (15d، 20d و 30d) در سه تکرار انجام شده است. نمونه‌برداری از خاک جهت تعیین رطوبت، در سه فاصله افقی 0، 30 و 60 سانتی‌متری از لوله آبده و به ترتیب از اعماق 0-30، 30-60 و 60-90 سانتی‌متری در سه مرحله طی شش ماه دوره آزمایش، انجام گرفت. با استفاده از نرم‌افزار هایدروس (دو بعدی) توزیع رطوبت در اطراف لوله‌های آبده در سه عمق کارگذاری شده برای فاصله 60 سانتی‌متری بین قطره‌چکان‌ها برآورد گردید. جهت بررسی دقت نرم‌افزار هایدروس، مقادیر رطوبت در طول دوره آزمایش با استفاده از دستگاه تی-دی‌آر، در 15 نقطه اطراف لوله‌های آبده مذکور اندازه‌گیری گردید. طبق رطوبت‌های اندازه‌گیری شده در مزرعه مقادیر رطوبت تا فاصله افقی ۶۰ و عمودی 90 سانتی‌متری از لوله‌های آبده در تمامی تیمارها بین حد ظرفیت زراعی و نقطه پژمردگی دائم قرارگرفته‌اند. دقت نرم‌افزار هایدورس (دو بعدی) در شبیه سازی رطوبت خاک در اطراف لوله‌های آبده در حالت فاصله 60 سانتی‌متر بین قطره‌چکان‌ها با توجه به عمق قرارگیری لوله‌ها 15d، 20d و 30d طبق معیار جذر میانگین مربعات خطا نرمال شده(NRMSE)، به ترتیب در محدوده متوسط، خوب و متوسط قرار گرفت.