شناسایی الزامات کالبدی و محیطی پیشگیری از آسیب‌پذیری شهری براساس اصول پدافند غیرعامل(مطالعه موردی: منطقه2 شهر ارومیه)

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

2 استادیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

3 استادیار گروه جغرافیا و برنامه ریزی شهری، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران.

doi
چکیده

در سال­های اخیر با توجه به شرایط کنونی کشور، توجه به اصول و معیارهای پدافندغیرعامل در جلوگیری از آسیب شهری موردتوجه قرارگرفته است. آسیب­پذیری شهری به میزان خسارتی اطلاق می­شود که در صورت بروز سانحه بر اجزا و عناصر شهری وارد می­شود. این پژوهش باهدف بررسی تأثیر دو عامل مهم کالبدی و محیطی بر کاهش آسیب­پذیری شهری بر اساس معیارهای پدافند غیرعامل را موردبررسی قرار داده است. جامعه آماری پژوهش شهروندان منطقه2 شهر ارومیه هست که با نمونه­گیری کوکران تعداد 383 نفر وارد تحلیل شده­اند. ابزار تحقیق پرسشنامه شهروندان است. داده­ها با استفاده از نرم­افزار SPSS تجزیه‌وتحلیل شدند. به‌منظور شناسایی الزامات کالبدی و محیطی مؤثر بر تحلیل آسیب­پذیری شهری بر اساس اصول پدافند غیرعامل، از تحلیل عاملی R استفاده شد. پس از گردآوری داده­ها و تکمیل پرسشنامه 6 معیار اساسی و مهم با رویکرد پدافند غیرعامل توسط خبرگان تحت تحلیل عاملی انتخاب و بررسی شد. نتایج نشان‌دهنده تأثیر 6 الزام اساسی کالبدی و محیطی است که عبارت‌اند از: مطالعات پهنه­بندی آسیب­پذیری و خطرات بحران و یا تهیه طرح جامع پدافند غیرعامل شهر، در نظر گرفتن برنامه­ها، مصوبات، بودجه­های عملیاتی و سیاست­های اجرایی در راستای اجرای رویکردهای پدافند غیرعامل در محیط شهر با مقدار ویژه، در نظر گرفتن تدابیری برای کاربری­های روی گسل ارومیه-زرینه رود، اقدامات و تلاش­ها در جهت افزایش الزامات پدافند غیرعامل در ساختار فضایی شهر(معابر، سازه­ها)، الزامات بهسازی و مرمت آثار و بناهای تاریخی منطبق با اصول پدافند غیرعامل، به‌کارگیری اصولی و صحیح الزامات مباحث ملی ساختمان در ضوابط طراحی شهری، سازه­های حساس و حیاتی شهر، درمجموع این 6 الزام با مجموع واریانس 71/56، کل واریانس را تبیین می­کنند.