مکان‌یابی بهینه استقرار کلکتورهای خورشیدی با استفاده از روش GIS - AHP در استان خراسان رضوی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد سیستم‌های انرژی، دانشکده عمران، آب و انرژی ، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران2

2 استادیار، گروه مهندسی برق، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران

doi
چکیده

با توجه به افزایش نرخ رشد جمعیت، کاهش میزان بارندگی، نیاز روزافزون جوامع انسانی به آب و نقش حیاتی آن در دنیا و به‌ویژه مناطق دارای اقلیم نیمه‌خشک و خشک در کشور، لذا استفاده از منابع انرژی‌های تجدید پذیر به‌ویژه انرژی خورشیدی در راستای تصفیه و تأمین آب و درنتیجه کمک به افزایش نرخ تولید آب شیرین امری ضروری است. هدف از این پژوهش پتانسیل‌سنجی استان خراسان رضوی از نظر معیارهای محیطی مؤثر برای استقرار کلکتورهای خورشیدی با استفاده از داده‌های دورسنجی و سامانه اطلاعات جغرافیایی GIS به روش AHP است. در این راستا ابتدا به بررسی معیارهای تابش، میزان دما، سرعت باد، با استفاده نرم‌افزار Arc GIS 10.8.2 پرداخته می‌شود. سپس اقدام به وزن دهی معیارها بر اساس نظرات کارشناسان با استفاده از روش AHP و تلفیق و هم‌پوشانی لایه‌ها شد. نتایج AHP نشان داد که شاخص میزان تابش با مقدار 533/0 بالاترین امتیاز را داشت. همچنین نتایج تلفیق داده‌های مورد بررسی نشان داد که بیش از 40 درصد از استان خراسان رضوی دارای پتانسیل مناسبی از نظر استقرار کلکتورهای خورشیدی است که این مناطق منطبق بر شهرستان‌های تربت‌جام، بخش جنوب باخزر، زاوه، تربت‌حیدریه، جنوب کوهسرخ، ششتمد، سبزوار، بردسکن، خلیل‌آباد، غرب مه ولات و شمال بجستان بود. به‌طورکلی استفاده از GIS و روش وزن دهی AHP برای تعیین مناطق استقرار سامانه تصفیه‌کننده‌های خورشیدی عملکرد مناسبی ارائه داده است.