تحلیل مقایسه‌ای نوسانات سطح ایستابی با استفاده از نرم‌افزار GMS و مدل‌های سری‫های زمانی در دشت عجب‌شیر ‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬‬

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مهندسی منابع آب، گروه مهندسی آب، دانشگاه تبریز

2 استاد گروه مهندسی آب، دانشگاه تبریز

doi
چکیده

پیش‌بینی نوسانات ­سطح آب زیرزمینی، برای برنامه‌ریزی مناسب‌تر به ویژه در مناطق خشک و نیمه‫خشک امری ضروری است. در این تحقیق از داده‌های ارتفاع سطح ایستابی به‌صورت ماهانه، طی دوره‌ آماری 1380 لغایت 1390 دشت عجب‌شیر واقع در شهرستان عجب‌شیر که دارای وسعت 130 کیلومتر مربع است استفاده گردید و از دو روش برای تخمین و پیش‌بینی ارتفاع سطح ایستابی بهره گرفته شده است. از داده‫های سال 1380 تا 1390 جهت تخمین استفاده گردید و ارتفاع سطح ایستابی برای سه سال (1390 تا 1393) پیش‫بینی شد. روش اول حل معادله‌ دیفرانسیل جزئی برای گام‌های زمانی (بصورت ماهانه) متوالی و روش دوم مدل سری‌های زمانی است. روش تفاضلات محدود برای حل عددی معادله‌ دیفرانسیلی استفاده شد، برای این منظور از نرم‌افزار GMS استفاده گردید. مقدار ضریب همبستگی و ریشه متوسط مربعات خطا (Root Mean Square Error) بدست آمده از این روش بین مقادیر مشاهداتی و محاسباتی به‫ترتیب 9/0 و 41/0 متر بدست آمد. مدل (2و3) ARMA بهترین مدل برازش شده برای داده‌های ارتفاع سطح ایستابی به‌دست آمد که مقدار ضریب همبستگی و RMSE بدست آمده از این روش به‫ترتیب 85/0 و 49/0 متر می‌باشد. طبق معیارهای ارزیابی بدست آمده، معادله‌ دیفرانسیل جزئی از دقت بیشتری در مقایسه با سری‌های زمانی برخوردار بود.