فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

از جمله سازه‌های اقتصادی مستهلک کننده انرژی جریان عبوری از روی سرریز‌های بلند، پرتابه‌های جامی هستند که جریان ریزشی باعث وقوع آبشستگی در حوضچه پایین‌دست آنها می‌شود. در این تحقیق تغییرات بستر حوضچه بصورت حفره آبشستگی در پایین‌دست سرریز سیفونی همراه با پرتابه مورد بررسی قرار گرفته است. ابعاد و موقعیت به صورت آزمایشگاهی و تئوریکی آنالیز شدند. نتایج آزمایشگاهی نشان داد بیشینه عمق آبشستگی تابعی از شدت جریان و عمق پایاب است. هم‌چنین زاویه پرتاب باکت روی فاصله‌های پشته بالادست و کف حفره از لبه سرریز بیشترین تاثیر را داشت. طول حفره، فاصله انتهای پشته پایین‌دست تا لبه سرریز و فاصله بیشینه عمق آبشستگی تا لبه سرریز تابعی از شرایط هیدرولیکی بودند و کمترین تاثیر را از زاویه پرتابه و اندازه ذرات رسوبی بستر داشتند. ارتفاع پشته بالادست ضریب همبستگی زیادی با زاویه پرتابه دارا بود. ارتفاع پشته پایین‌دست متاثر از دبی و عمق پایاب بود. بر مبنای تحلیل تئوریکی و با استفاده از تئوری پی باکینگهام معادلات خطی سه متغیره برای پیش‌بینی خصوصیات ابعاد و موقعیت حفره و پشته‌ها بدست آمد. مقایسه نتایج حاصل از مقادیر پیش‌بینی و اندازه‌گیری شده موید دقت مناسب معادلات استخراج شده بود.