فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

< p>سرریز اوجی قوس محور نسبت به سرریز با تاج خطی، دارای طول تاج بیشتری است. از این رو در یک رقوم معین در دریاچه، قادر به تخلیه بده بالاتری نسبت به سرریز مستقیم است و به همین دلیل در طرح هایی که استفاده از آن ها میسر است، ارجحیت دارند. در مطالعه حاضر مدل فیزیکی سرریز سد گرمی چای که از نوع اوجی قوس محور و دیواره‌های متقارب به سمت پایین‌دست است در پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری ساخته شده و تأثیر قرارگیری دیواره‌های هادی سرریز در زاویه‌های 60 و 90 درجه نسبت به یکدیگر در دو حالت متقارن و نامتقارن، بر پارامترهای هیدرولیکی جریان شامل پروفیل سطح آب، عمق و فشار پیزومتریک در کانال پایین‌دست سرریز بررسی گردید. آزمایش‌ها با دبی‌های مختلف از (30% تا 177% دبی طراحی) که در آن جریان بر روی سرریز به‌صورت فوق بحرانی بود انجام گردید، مطابق نتایج حاصله در پنجه سرریز و قسمت‌های انتهایی شوت سرریز، به دلیل تقرب دیواره‌های جانبی به سمت پایین‌دست، پدیده تداخل خطوط جریان و همگرایی اتفاق افتاد که در این شرایط پدیده دم‌خروسی به‌وضوح ‌مشاهده گردید، همچنین نتایج حاصله نشان داد در زوایای 90 درجه در هر دو حالت متقارن و نامتقارن پدیده دم‌خروسی تا دبی معادل 118% دبی طراحی تشکیل ‌‌می‌گردید، در حالیکه در زوایای 60 درجه این پدیده تا دبی معادل 147% دبی طراحی اتفاق ‌می‌افتد. در ضمن مشاهدات تجربی تأیید کرد به دلیل عدم تقارن دیواره‌ها دیوارۀ نزدیک به جریان دم خروسی از فشار استاتیکی بیشتری برخوردار است.