بررسی اثر ا حداث سد بوکان بر شاخص‌های هیدرولوژیک رودخانه زرینه‌رود بر اساس منحنی تداوم جریان

نویسندگان

1 استادیار گروه منابع طبیعی، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی

2 کارشناس ارشد ژئومورفولوژی در برنامه‌ریزی محیطی، دانشگاه محقق اردبیلی

3 دانشیار گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه محقق اردبیلی

4 دانشجوی دکتری علوم و مهندسی آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس

doi
چکیده

< p>هدف از پژوهش حاضر، بررسی اثرات احداث سد بوکان بر روی شاخص‌های هیدرولوژیک مبتنی بر منحنی تداوم جریان (FDC) در رودخانه زرینه‌رود در دوره‌های قبل از احداث سد (1350-1334) و بعد از احداث آن (1391-1351) می‌باشد. برای این منظور نوزده شاخص هیدرولوژیک جریان در گروه‌های جریان حداکثر، تداوم جریان، جریان حداقل و تغییرپذیری جریان مورد محاسبه قرار گرفت. سپس FDC برای هر دو دوره ترسیم گردید. براساس نتایج، مقادیر شاخص‌های دبی حداکثر 1 روزه و دبی متوسط روزانه در دوره بعد از احداث سد به‌ترتیب، 13 و 5/7 درصد کاهش یافته است. در حالی‌که مقادیر شاخص دبی حداقل 1 روزه در دوره بعد از احداث سد 7/4 درصد افزایش داشته است. نتایج نشان داد که در 50 درصد زمان تداوم جریان در مدت پس از احداث سد میزان دبی 40 درصد بیش‌تر شده است که تأثیر سد حاضر بر روی دبی حریان رودخانه زرینه‌رود را نشان می‌دهد. مقدار متوسط شدت اوج‌گیری نسبت به دبی متوسط جریان در دوره‌های قبل و بعد از احداث سد به‌ترتیب، برابر 71/97 و 18/79 متر مکعب بر ثانیه است که نشان‌دهنده کاهش 18 درصدی اوج‌گیری دبی جریان رودخانه در دوره بعد از احداث سد می‌باشد. در دوره بعد از احداث سد، مقدار متوسط دبی در فصل تابستان افزایش یافته است. در مجموع احداث سد مذکور شاخص‌های Flow variability را کاهش و شاخص‌های Flow duration را افزایش داده است.