اثر قطع گروهی درختان پهن‌برگ بر عمق، جرم مخصوص و دمای برف (مطالعة موردی: جنگل آموزشی و پژوهشی خیرود)

نویسندگان
doi
چکیده

قطع درختان می‌تواند اثرهای مختلفی در جنگل‌ها داشته باشد. در این تحقیق دو منطقة جنگلی به‌عنوان مناطق قطع و شاهد انتخاب شدند تا تغییراتی که در اثر قطع درختان بر روی عمق، جرم مخصوص و دمای برف در جنگل رخ می دهد، بررسی شود. برای اندازه‌گیری عمق برف متناسب با توپوگرافی، شیب و مساحت منطقه،10 پیکه در قطعة قطع و 10 پیکه در قطعة شاهد نصب شد و هر 5 روز، ارتفاع برف در محل پیکه‌ها اندازه‌گیری شد. به‌منظور تعیین جرم مخصوص،  هر 5 روز یک‌بار چاله‌ای در برف حفر و با وسیلة نمونه‌برداری با حجم 500 سانتی‌متر مکعب در عمق‌های مختلف به فاصلة 10 سانتی‌متر از هم و از سطح برف تا سطح زمین از داخل برف نمونه‌برداری شد. به کمک دماسنج، دمای برف نیز در عمق‌های مختلف اندازه‌گیری شد. نتایج نشان می‌دهد که میانگین جرم مخصوص برف در منطقة قطع 178/0 گرم بر سانتی‌متر مربع و در منطقة شاهد 151/0 گرم برسانتی‌متر مربع می‌باشد که از نظر آماری تفاوت معنی‌داری بین آنها مشاهده نمی‌شود. همچنین کاهش تاج‌پوشش ناشی از قطع درختان با عمق برف و افزایش آن ارتباط معنی‌دار دارد و سبب عمق برف بیشتر می‌شود، به‌طوری‌که میانگین ارتفاع برف در منطقة شاهد  88/13 سانتی‌متر است و با انجام قطع مقدار آن به 15/21 سانتی‌متر افزایش می‌یابد. افزایش دمای برف نیز رابطة معنی‌دار با کاهش تاج‌پوشش دارد. به‌طوری‌که میانگین دمای برف در قطعة شاهد 3/3- درجة سانتی‌گراد است که با قطع درختان به 3/10- درجة سانتی‌گراد می‌رسد.