ارزیابی ویژگی پایداری رنگ در برخی از اسکناس‌های رایج ملی تحت منابع نوری مختلف

نویسندگان

1 گروه پژوهشی نمایش رنگ و پردازش تصاویر رنگی، پژوهشگاه رنگ، تهران، ایران

doi
10.30509/jcst.2025.167699.1274
چکیده

در این پژوهش، پایداری رنگ دو اسکناس رایج ملی (۱۰ و ۵۰ هزار تومانی) با چهار روشنایی استاندارد D65، A، TL84 و LED سفید بررسی شد. نتایج نشان داد بیشترین حجم گستره رنگی در روشناییD65  به‌ترتیب برابر با ۱۷۸,۷۵۷ واحد برای اسکناس ۱۰ هزار تومانی و ۱۱۸,۰۴۷ واحد برای اسکناس ۵۰ هزار تومانی بود، در حالی که کمترین مقدار در روشناییA  (۱۵۳,۵۲۹ و ۱۰۰,۷۴۱ واحد) مشاهده شد. میانگین شاخص ناپایداری رنگ برای جفت روشنایی‌های D65-A، D65-TL84 و D65-LED به ترتیب ۲.۴۶، ۲.۴۳ و ۱.۳۱ محاسبه شد. آزمونANOVA  دوطرفه نشان داد که هر دو عامل نوع اسکناس و نوع منبع نوری بر پایداری رنگ اثر معنادار دارند. این نتایج بیانگر آن است که اسکناس‌ها با نورهای سفید مصنوعی (LED  و TL84) پایداری رنگ بیشتری نسبت به نور تنگستن دارند و روش کمی ارائه‌شده می‌تواند برای کنترل کیفیت چاپ اسکناس‌ها مورد استفاده قرار گیرد.