فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

به‌منظور بررسی تأثیر تنش خشکی بر ویژ‌گی‌های جوانه‌زنی و رشد هتروتروفیک بذر ارقام مختلف گندم، آزمایشی به‌صورت فاکتوریل در قالب طرح کاملاً تصادفی در 6 تکرار در سال 96-1395 در گلخانه تحقیقاتی دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی دانشگاه گنبد کاووس اجرا شد. تیمارهای آزمایشی شامل بذر 5 رقم گندم‌های آفتاب، قابوس، کوهدشت، کریم و لاین 17 و تنش خشکی در چهار سطح شامل عدم تنش خشکی (شاهد)، تنش خشکی جزئی (25 % تخلیه ظرفیت زراعی)، تنش خشکی شدید (50 % تخلیه ظرفیت زراعی) و تنش خشکی خیلی شدید (75 % تخلیه ظرفیت زراعی) بودند. نتایج نشان داد اعمال تنش خشکی بر گیاه مادری تنها بر وزن خشک ریشه‌چه، وزن خشک ساقه‌چه و قدرت بذر معنی‌دار شد. همبستگی مثبت معنی‌دار بین وزن خشک ساقه‌چه، طول ساقه‌‌چه و قدرت بذر در سطح احتمال 1 % مشاهده شد، لذا می‌توان بیان داشت ﺗﻨﺶ خشکی می‌ﺗﻮاﻧﺪ ﻗﺪرت ﺑﺬر ارﻗﺎم ﻣﺨﺘﻠﻒ ﮔﻨﺪم را، به‌شدت تحت تأثیر قرار دهد به‌گونه‌ای ﻛﻪ قدرت بذر ارﻗﺎم مختلف در هر سطحی از تنش خشکی، متفاوت بود. اثر رقم نیز بر تمام صفات به استثنای وزن خشک ریشه‌چه معنی‌دار شد. با توجه به اثر ناچیز و قابل اغماض تنش خشکی بر اکثر صفات جوانه‌زنی می‌توان نتیجه گرفت عامل ژنتیک بذر نسبت به اعمال تنش خشکی بر روی بوته‌های مادری، به مراتب اثر بیشتری بر ویژگی‌های جوانه‌زنی و رشد هتروتروفیک گیاهچه بذور گندم دارد.