تعیین دماهای کاردینال جوانه‌زنی علف‌هرز مهاجم فرفیون خوابیده maculata) (Euphorbia و مدل هیدروتایم جوانه‌زنی آن

نویسندگان

1 هیات علمی دانشگاه ازاد اسلامی-واحد علوم و تحقیقات تهران

2 1- دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه علوم باغی و زراعی، دانشکده کشاورزی و صنایع غذایی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

3 3- استاد، گروه علوم باغی و زراعی، دانشکده کشاورزی و صنایع غذایی، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران، ایران

doi
10.22034/ijsst.2019.124011.1237
چکیده

به منظور بررسی مولفه‌های جوانه‌زنی و تعیین دماهای کاردینال جوانه‌زنی بذر علف‌هرز مهاجم فرفیون خوابیده، بذور در دماهای ثابت 2 تا 45 درجه سانتی‌گراد قرار گرفتند. نتایج نشان داد که که بذر فرفیون خوابیده در دماهای 2، ٥، ١0، و ٤٥ درجه سانتی‌گراد جوانه نزد و بهترین دما برای جوانه‌زنی بذر، دمای 30 درجه سانتی‌گراد (91 درصد) بود. جهت تخمین دماهای کاردینال ٣ مدل دوتکه‌ای، دندان-مانند، چندجمله‌ای درجه‌٢ مورد استفاده قرار گرفتند. با توجه به ضریب تبیین و جذر میانگین مربعات خطا، بهترین مدل جهت تعیین دماهای کاردینال جوانه‌زنی بذر فرفیون خوابیده، مدل خطوط متقاطع بود. دماهای کمینه، بهینه و بیشینه برآورد شده توسط این مدل به ترتیب 80/9، 33/28 و 16/43 درجه سانتی‌گراد بودند. برای بررسی اثر پتانسیل آب بر جوانه‌زنی در دمای بهینه 28 درجه سانتی‌گراد بذور در معرض پتانسیل‌های اسمزی (0، 2/0-، 4/0-، 6/0- و 8/0-0 مگاپاسکال) قرار گرفتند. بر اساس مدل سیگموئیدی سه پارامتره مقدار برای سرعت جوانه‌زنی، طول ریشه‌چه، طول ساقه‌چه، طول گیاهچه و وزن تر ریشه‌چه به ترتیب 53/0، 48/0، 51/0، 48/0 و 52/0 مگاپاسکال بود. ثابت هیدروتایم و پتانسیل آب پایه (آستانه پتانسیل آب برای شروع جوانه‌زنی) بذرفرفیون خوابیده در دمای 28 درجه سانتی‌گراد به ترتیب 32/291 مگاپاسکال ساعت و 20/1- مگاپاسکال براساس مدل هیدروتایم بر مبنای توزیع نرمال برآورد شد. بدین ترتیب این علف هرز پتانسیل زیادی برای پراکنش به سایر مناطق از جمله‌ها استان‌های دارای اقلیم خشک‌تر نسبت به گلستان را دارا خواهد بود و اقدامات لازم در جهت جلوگیری از پراکنش آن ضروری می‌‌باشد.