تأملی بر نقش دیوان دائمی دادگستری بین‌المللی درتوسعه و تحول نظام بین‌المللی حمایت از حقوق اقلیت‌ها

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری حقوق بین‌الملل، دانشکده حقوق دانشگاه قم

2 عضو هیات علمی دانشگاه قم، گروه حقوق بین الملل دانشکده حقوق

doi
10.29252/lawresearch.22.87.179
چکیده

حقوق اقلیت‌ها، به گونه‌ای فزاینده به مثابه بخشِ لاینفکِ راهبرد ملل متحد در راستای ارتقا و حمایت از حقوق بشر، توسعه‌ی انسانیِ پایدار و صلح و امنیت مورد شناسایی قرار می‌گیرد. در این راستا، دیدگاه‌ها و رویه‌ی قضایی دیوان دائمی دادگستری بین-المللی راجع به این حوزه را، می‌توان مبنای مستحکمی برای حمایت از اقلیت‌ها و ارتقای حقوق آن‌ها در چارچوب ملل متحد و سایر سازِکارهایِ بین‌المللی و منطقه‌ای ذیربط به شمار آورد. جالب توجه است که مقررات مربوط به اقلیت‌ها در اسناد حائز اهمیتِ حقوق بشری همچون میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی، کنوانسیون حقوق کودک، کنوانسیون چارچوب حمایت از اقلیت-های ملی شورای اروپا و همچنین اعلامیه‌ی 1992 ملل متحد راجع به حقوق اشخاص متعلق به اقلیت‌های قومی یا ملی، مذهبی و زبانی، بر اساس رویه‌ی قضایی دیوان دائمی در زمینه‌ی اقلیت‌ها و حقوق آن‌ها پایه‌ریزی و انشاء شده‌اند. براین‌اساس، پیروی از یافته‌ها و نظرات دیوان دائمی در خصوص حقوق اقلیت‌ها، می‌تواند راه را برای تحولی در حمایت از این گروه‌ها، هم در رابطه با اشخاص متعلق به آن‌ها و هم راجع به هویت جمعی ایشان، در قالب اسناد حقوقیِ الزام‌آورِ تخصصی و از رهگذر کاهش کاستی‌های موجود هموار سازد. مقاله‌ی حاضر می‌کوشد تا به شیوه‌ی توصیفی-تحلیلی نقش دیوان دائمی دادگستری بین‌المللی را درتوسعه و تحول نظام حقوقیِ بین‌المللی حمایت از اقلیت‌ها تبیین نماید.