برنامهریزی بیان ژن و کاربرد آن در مدلسازی فعالیت آنزیم نیتراتریداکتاز در شرایط شوری
نویسندگان
1 استادیار مرکز آموزش عالی شهید باکری میاندوآب، دانشگاه ارومیه
2 استادیار، مرکز آموزش عالی شهید باکری میاندوآب، دانشگاه ارومیه
3 دانشآموخته کارشناسی ارشد گروه علوم و مهندسی خاک، دانشگاه تبریز
doi
چکیده
فعالیت آنزیم نیتراتریداکتاز میتواند شاخص مناسبی برای جذب نیترات در حضور کلر و تحمل گیاه به شوری باشد. برنامهریزی بیان ژن یک مدل ریاضی بین متغیّرهای ورودی و خروجی بوده و توانایی انتخاب پارامترهای مؤثر در مدل را دارد. در این تحقیق محتوای یونی ریشه (کلر، سدیم، نیترات و پتاسیم) در دو ژنوتیپ انگور (قرهشانی و قزلاوزوم) بهعنوان پارامترهای مؤثر بر فعالیت نیتراتریداکتاز وارد مدل برنامهریزی بیان ژن شدند. نتایج نشان داد که جذب نیترات تحت شوری کاهش یافت، همچنین در غلظتهای بالای نیترات کاهش در ژنوتیپ حساس به شوری بیشتر بود. بهعبارتدیگر در انگور سیستم انتقال با تمایل پایین (LATS) نسبت به سیستم انتقال با تمایل بالا (HATS ) به شوری حساستر بود. فعالیت آنزیم نیتراتریداکتاز با افزایش غلظت نیترات در ریشه در هر دو ژنوتیپ افزایش یافت .مقایسه نتایج حاصل از کاربرد سه مجموعه عملگر ریاضی نشان داد که بیشترین ضریب همبستگی و کمترین میانگین مربعات خطا در دوره آموزش برای حالتی است که از مجموعه عملگرهای مدل پیشفرض بهره برده شود، اما در مرحله آزمون عملگرهای اصلی همراه با جذر و توان نشاندهنده نتایج بهتری در مقایسه با سایر مجموعه عملگرها بود. همچنین مطابق با مدل پیشنهادی بهترتیب نیترات، کلراید، سدیم و پتاسیم بهعنوان متغیرهای مؤثر انتخابی در کاهش فعالیت آنزیم نیترات ریداکتاز مشارکت میکنند.
