کارایی سامانههای ردهبندی آمریکایی (ST) و جهانی (WRB) در توصیف ویژگیهای خاکهای شور و گچی در برخی مناطق استان آذربایجان شرقی
نویسندگان
1 استاد گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
2 دانشجوی دکتری، گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
3 دانشیار گروه علوم خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
4 استادیار، گروه آمار، دانشکده علوم ریاضی، دانشگاه تبریز
doi
چکیده
برای مدیریت و استفاده بهینه از خاک نیاز به ردهبندی درست خاکها و شناسایی ویژگیهای اصلی آنها میباشد. بنابراین در این تحقیق کارایی دو سامانه ردهبندی خاک و همچنین بررسی یکی از اصلیترین ویژگیهای خاک یعنی شناسایی و تخمین مقدار نسبی کانیهای رسی که بیشتر ویژگیهای خاک را تحت تاثیر قرار میدهد مورد بحث قرار گرفته است. بدین منظور خاکهای شور و گچی دو منطقه از آذربایجان شرقی (دشت تبریز و خواجه) انتخاب و پس از تشریح خاکرخها، همه افقها و لایهها نمونهبرداری شدند. سپس نمونهها آماده و آزمایشات مختلف برای بررسی کارایی دو سامانه آمریکایی و مرجع جهانی انجام گرفت. در اکثر خاکرخها وجود افقهای تحتانی با بافت سنگین رسی باعث تجمع بیش از حد املاح در افقهای سطحی و میانی و تشکیل افق سالیک و جیپسیک شده است. بطور کلی خاکهای این دو منطقه بر اساس سامانه مرجع جهانی(WRB) و آمریکایی(ST) به ترتیب در سه گروه اصلی سولونچاک، سولونتز و جیپسیسول و در دو زیررده سالیدز و جیپسیدز ردهبندی میشوند. بر اساس نتایج کانیشناسی، غالبترین و فراوانترین کانی رس در این خاکها، کانی ایلایت بوده که میتواند به صورت کلاس کانیشناسی در قسمت خانواده سامانه آمریکایی مورد استفاده قرار گیرد. در نتیجه سامانه جهانی (با پیشنهاد اضافه کردن کلاس مینرالوژی در لیست توصیف کنندهها) نسبت به سامانه آمریکایی کارایی بهتری در توصیف ویژگیهای این خاکها در نام کلاس خود اراده میدهد.