فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

کاج الدار که از قرن‌ها پیش در ایران کاشته می‌شده، در منطقۀ خواف دچار تغییرات شدید ظاهری شده و دو فرم متفاوت از آن به‌وجود آمده است. هدف از این پژوهش استفاده از صفات آناتومیکی، برای تشریح تمایز ایجادشده در کاج کله‌قندی و توپی است که فرم‌های جهش‌یافته از پایه‌های مادری کاج الدار هستند. نتایج بررسی تشریحی نشان داد که کاج کله‌قندی از نظر تعدادی از صفات آناتومی که ارزش تاگزونومیکی دارند، از دو کاج دیگر متمایز است. شکل سوزن، تعداد روزنه‌ها در واحد سطح و تعداد و موقعیت کانال‌های رزینی از آن جمله‌اند. همچنین وجود تفاوت در صفاتی مانند ضخامت کوتیکول، فاصله‌های میان روزنه‌ها، تعداد روزنه در سطح رویی، محیط سوزن و طول سوزن، بیانگر افزایش توانایی سازگاری به خشکی در این فنوتیپ جدید کاج در مقایسه با کاج الدار و توپی است.