بررسی میزان آگاهی و نگرش کارشناسان در مورد محصولات تراریخته
نویسندگان
1 دانشجوی کارشناسی ارشد پدافند زیستی دانشگاه جامع امام حسین(ع)، تهران، ایران
2 دانشیار دانشگاه جامع امام حسین(ع)
3 کارشناسی ارشد سلولی و مولکولی، دانشگاه جامع امام حسین(ع)، تهران، ایران
doi
چکیده
با توجه به افزایش چشمگیر جمعیت جهان و نیاز مبرم به غذا در سالهای اخیر، پیشرفتهای مهندسی ژنتیک در ایجاد موجودات تغییریافته ژنتیکی (GMOs) باعث ورود گسترده محصولات این فناوری و به خصوص گیاهان تراریخته به بازار مصرف شده است. با وجود نگرانی درباره ایمنی این محصولات غذایی، و با توجه به مزایای اقتصادی، زیست محیطی، مقاومت به حشرات، علفکشها و بیماریهای گیاهی، و افزایش ارزش تغذیهای بهطور مداوم بر سطح زیر کشت این گیاهان و همچنین تعداد کشاورزانی که به کشت این محصولات میپردازند، افزوده میشود. از اینرو، در این پژوهش نظرات کارشناسان رشتههای مختلف کشاورزی، زیست فناوری کشاورزی، پزشکی، پدافند، زیستشناسان، مهندسان صنایع غذایی و دانشجویان دکترا در خصوص میزان اطلاع از جنبههای مختلف تراریخته به کمک پرسشنامه و آزمونهای آماری مرتبط جهت تعمیم آن به عموم جامعه مورد ارزیابی قرار گرفت. با توجه به نتایج آزمونهای تی استیودنت، تجزیه واریانس و مقایسات میانگین، در زمینههای مختلف تراریختگی، میزان آگاهی کارشناسان و دانشجویان مختلف تفاوت معنیداری وجود داشت. تراریختی گیاهان و جنبههای مختلف آن از نظر دانشجویان دکترا، کارشناسان مدیریت، مهندسین کشاورزی، زیست شناسان و مهندسین صنایع غذایی شرکتکننده در نظرسنجی مغفول مانده بود. با توجه به آسیبهای بوم شناختی گیاهان تراریخته، فعالان محیط زیست و حشرهشناسان شرکت کننده نیاز به دورههای آموزش ضمن خدمت برای افزایش میزان آگاهی این افراد احساس میگردد. گروه پزشکان بالاترین میزان آگاهی در بیشتر زمینههای گیاهان تراریخته، را در بین گروههای مورد بررسی داشتند. با توجه به پیوستن کشور ایران به پروتکل جهان شمول کارتاهنا، متأسفانه هنوز اقدام گستردهای جهت برچسبگذاری محصولات تراریخته صورت نپذیرفته است. پیادهسازی قوانین برچسبگذاری محصولات تراریخته در کشور، یک اقدام ضروری محسوب میشود.