تحلیل جریان غیرماندگار سریع در خطوط لوله توسط مدل اصطکاکی غیرماندگار
نویسندگان
1 دانشگاه شهید چمران
2 استاد گروه سازههای آبی دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز
doi
چکیده
تحلیل جریانهای غیرماندگار سریع از این جهت که منجر به جلوگیری از وارد شدن خسارات شدید به سیستم آبرسانی میشود دارای اهمیت فراوان است. در تحلیلهای رایج فرض بر این است که ارتباط تنش برشی جداره با سرعت متوسط در سطح مقطع لوله در حالت غیرماندگار همانند حالت ماندگار است و روابط بیانکننده تنش برشی جداره مانند رابطه دارسی- ویسباخ یا هیزن- ویلیامز در هرگام زمانی از جریان غیرماندگار نیز صادق میباشد. این در حالی است که در تحلیل جریانهای غیرماندگار سریع مانند ضربهقوچ، روابط تنش برشی جداره در حالت ماندگار نامعتبر است چرا که افت ناشی از اصطکاک را کمتر از مقدار واقعی پیشبینی میکند. لذا در این تحقیق ابتدا طی مدلسازی آزمایشگاهی، پدیده جریان غیرماندگار سریع بر روی یک سیستم مخزن، لوله و شیر مورد بررسی قرار گرفت که لوله آن از جنس پلیاتیلن به قطر 63 میلیمتر و با 3 طول 32، 47 و 80 متر میباشد. هر طول لوله با 3 دبی مختلف و بستن سریع شیر در حضور مخزن تامین بار آبی با ارتفاع استاتیکی تراز آب 5 متر مورد آزمایش قرار گرفته است. این شرایط هیدرولیکی فوق توسط مدلی کامپیوتری که با زبان برنامهنویسی MATLAB کدنویسی شده است شبیهسازی و نتایج آن با دادههای آزمایشگاهی مورد مقایسه قرار گرفت. این برنامه قادر است جریان غیرماندگار سریع را بهکمک مدلهای اصطکاکی شبهماندگار و غیرماندگار شبیهسازی نماید. نتایج نشان دهنده آن است که مدل به خوبی قادر است دادههای آزمایشگاهی را شبیهسازی نماید و مدلهای اصطکاکی غیرماندگار (0529/0RMSE=) و شبهماندگار (0858/0RMSE=) بهترتیب عملکرد بهتری را در تخمین جریان غیرماندگار سریع از خود نشان میدهند. همچنین امواج فشاری آزمایشگاهی، شبیهسازی شده با مدل اصطکاکی غیرماندگار و مدل اصطکاکی شبهماندگار روند میرایی سریعتری داشتند.