فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

چکیده فضای مجازی عرصۀ نوپایی در زمینۀ حقوق است. بنابراین، هرج و مرج و فقدان نظم ناشی از حقوق را به ‏وضوح در آن می‌توان دید. دربارۀ امکان حاکمیت قانون در فضای مجازی، گروهی اعتقاد دارند که با احکام سنتی می‌توان ناهنجاری‌ها را هدایت کرد و گروه دیگر نیز قائل هستند که فقط با سازوکارهای حقوق بین‌الملل باید به چنین ‏هدفی دست یافت. اما دستۀ سوم اعتقادی به حکم و فرمان ندارند. ایشان با استناد ‏به سرشت خاص این فضا، دخالت دولت را انکار می‌کنند. در میان گروه اخیر، برخی قائل به حاکمیت ساختار فنی ‏فضای مجازی هستند. ایراداتی از این دست را می‌توان به این تحلیل وارد ساخت: این رویکرد نه فقط راهی را برای حل مشکلات پیش پای نمی‌گذارد، بلکه سبب می‌شود فضای ‏مجازی شبیه دوران قبل از مدنیت باشد و انسان‌ها با اقدامات شخصی به حق خود ‏نایل آیند. بنابراین، نباید فرمان و دخالت مقام آگاهانه و برتر را انکار کرد، اما دخالت تک ‏تک دولت‌ها نارواست و همکاری همۀ کشورها را با عنایت به وضعیت موجود می‌طلبد.‏