بررسی آثار مسقیم و غیرمستقیم خودکنترلی و چشمانداز زمانی آینده بر رفاه مالی
نویسندگان
1 استادیار گروه حسابداری، دانشگاه سیستان و بلوچستان، زاهدان، ایران.
2 استادیار، گروه حسابداری و مدیریت مالی، واحد مرودشت، دانشگاه آزاد اسلامی، مرودشت، ایران
3 کارشناسیارشد حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران
4 استادیار، گروه حسابداری، دانشگاه یزد، یزد، ایران
doi
چکیده
رفاه مالی در پژوهشها و سیاست مصرفکننده توجه زیادی را به خود جلب کرده است، اما درک محدودی از عوامل تعیینکننده آن وجود دارد. در این مقاله، برای اولین بار در کشور تأثیر دو عامل روانشناختی (خودکنترلی و دیدگاه زمانی آینده) بر دو مؤلفه رفاه مالی (استرس مدیریت پول فعلی و امنیت مالی مورد انتظار آینده) مورد بررسی قرار گرفته است. روش پژوهش این مطالعه اکتشافی، پیمایشی و از نوع مقطعی است. کلیه افراد بالای 18 سال در نقاط مختلف کشور جامعه آماری این پژوهش را تشکیل میدهند. اندازه نمونه مطابق با جدول مورگان برای جوامع بسیار بزرگ برابر با 384 نفر تعیین شد. اما، برای دستیابی به پایایی برتر تعداد 400 پرسشنامه، به صورت آنلاین توزیع گردید که 257 پرسشنامه دریافت شد. بهمنظور آزمون فرضیههای پژوهش از رویکرد الگوسازی معادلات ساختاری در نرمافزارهای SPSS و AMOS استفاده شد. نتایج نشان داد که خودکنترلی و دیدگاه زمانی آینده هر دو تأثیر مستقیم و غیرمستقیم بر مؤلفههای رفاه مالی دارند. اثرات غیرمستقیم با واسطه رفتار مالی گذشته و حال است. خودکنترلی عامل اصلی تعیینکننده استرس مدیریت پول فعلی است، در حالی که چشمانداز زمانی آینده تعیینکننده اصلی امنیت مالی آینده مورد انتظار است. بر اساس این نتایج، رفاه مالی نباید به عنوان یک ساختار تک بعدی در نظر گرفته شود. در مقابل، مداخلات برای بهبود رفاه مالی باید به وضوح مؤلفه فعلی یا آینده آن را هدف قرار داده و ویژگیهای روانشناختی را در طراحی خود در نظر بگیرند.