فهرست نشریات علمی دسترسی آزاد ایران

این پژوهش با هدف بررسی تأثیر ذهن تورمی، یعنی مشغول بودن ذهن مردم نسبت به افزایش قیمت کالاها و به‌ویژه دارایی‌ها، بر تورم ذهنی یا همان انتظارات تورمی بر تورم در اقتصاد ایران انجام شده است. داده‌های مورد استفاده شامل برخی شاخص‌های تورم ذهنی منعکس شده در فضای مجازی به‌طور خاص، گوگل ترندز، و مجموعه‌ای از متغیرهای اقتصادی از فروردین ۱۳۹۲ تا اسفند ۱۴۰۲ است. این پژوهش یک مطالعه کاربردی است که با استفاده از روش توصیفی-تحلیلی و تحلیل همبستگی، به بررسی عوامل مؤثر بر نرخ تورم و پیش‌بینی آن با بهره‌گیری از الگوریتم‌های یادگیری ماشین با استفاده از نرم‌افزار پایتون می‌پردازد. نتایج نشان می‌دهد که در تحلیل تک‌متغیره، دو برابر شدن تورم ذهنی بدون اعمال وقفه زمانی منجر به افزایش ۰.۹ واحدی در نرخ تورم شده است. همچنین، با اعمال وقفه سه‌ماهه، این متغیر موجب افزایش ۴ واحدی نرخ تورم گردید. این یافته نشان می‌دهد که اثر تورم ذهنی نه‌تنها فوری است، بلکه در طول زمان تقویت می‌شود. در تحلیل چندمتغیره، تأثیر ذهن تورمی در مقایسه با سایر متغیرها کاهش یافته، اما همچنان معنادار باقی مانده است. این امر نشان‌دهنده آن است که ذهن تورمی، در کنار سایر متغیرهای کلیدی اقتصادی مانند قیمت طلا، دلار و تولید ناخالص داخلی، ابزاری قدرتمند برای تحلیل و پیش‌بینی تورم به شمار می‌آید. از بین الگوریتم‌های پیشرفته یادگیری ماشین، الگوریتم درخت تصمیم بهترین عملکرد را در پیش‌بینی نرخ تورم ارائه کرده است. یافته‌های این پژوهش می‌تواند برای سیاست‌گذاران اقتصادی در مدیریت انتظارات تورمی و پیش‌بینی تحولات آتی نرخ تورم مفید باشد.