ارائه الگوی رتبهبندی اعتباری شرکتهای پذیرفته شده در بازار سرمایه با استفاده از مدل معادلات ساختاری
نویسندگان
1 فارغالتحصیل دکتری علوم اقتصادی، گروه اقتصاد، دانشگاه علامه طباطبایی، تهران، ایران.
2 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت مالی دانشگاه جامع امام حسین (ع)
3 استادیار مدیریت مالی دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه جامع امام حسین (ع)
4 استاد گروه مدیریت مالی اسلامی، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه جامع امام حسین (ع)، تهران، ایران.
doi
10.47176/fbarj.2025.1432چکیده
رتبهبندی اعتباری برای مقایسه شرکتها بهلحاظ ریسک اعتباری با یکدیگر، تصمیمگیری مشارکتکنندگان بازار سرمایه را تسهیل میکند. این پژوهش با هدف شناسایی، وزندهی و طراحی الگوی رتبهبندی اعتباری شرکتهای پذیرفته شده در بازار سرمایه برای 19 صنعت انجام شد.برای شناسایی شاخصهای تعیینکننده و طراحی الگوی رتبهبندی اعتباری از رویکرد (کیفی-کمی) بهرهگرفته شد. در بخش کیفی شاخصهای نهایی از مطالعه ادبیات نظری و سپس اعتبارسنجی با خبرگان بهدست آمد. در بخش کمی نیز از معادلات ساختاری برای تعیین روابط بین شاخصها و مولفهها شد.با مطالعه ادبیات نظری و اعتبارسنجی با خبرگان 46 شاخص نهایی به عنوان عوامل تاثیرگذار روی رتبه اعتباری شرکتهای پذیرفته شده در بازار سرمایه شناسایی شد. با تعیین روابط بین شاخصها و مولفهها با استفاده از معادلات ساختاری، 6 شاخص حذف و مشخض شد که مولفههای نقدینگی، سودآوری و رشد، مسئولیت اجتماعی و زیستمحیطی، کیفیت حسابداری و کیفیت دارایی و اندازه شرکت به صورت مستقیم و مولفههای صنعت، نسبتهای ارزش بازار، نسبتهای اهرمی، نسبتهای کارایی، کیفیت حسابرسی و کیفیت مدیریت به صورت غیرمستقیم و از طریق مولفههای دیگر روی رتبه اعتباری تاثیرگذار هستند. مولفه نسبتهای نقدینگی و سودآوری و رشد به ترتیب با ضریب رگرسیونی 0.574 و 0.352 تاثیرگذارترین عوامل روی رتبه اعتباری شرکتها بودند.تاثیرگذاری 12 مولفه روی رتبه اعتباری نشان میدهد که شرکتهای پذیرفته شده در بازار سرمایه برای بهبود وضعیت اعتباری خود، میبایست به همه عوامل از جمله وضعیت نقدینگی ،ساختار سرمایه شرکت و سودآوری و رشر توجهات لازم را داشته باشند تا بتوانند بهسهولت به منابع مالی مورد نیاز دسترسی داشته باشند.