اشتقاق توابع انتقالی برای برآورد پایداری خاکدانههای تر با استفاده از ابعاد فرکتالی ذرات و خاکدانهها
نویسندگان
1 - دانشجوی سابق کارشناسی ارشد گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی
2 3- استادیار گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی، دانشگاه تبریز
3 استادیار پژوهش موسسه تحقیقات برنج کشور، رشت
4 1 - دانشیار گروه علوم و مهندسی خاک، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی
doi
چکیده
هدف از این پژوهش بررسی تأثیر ابعاد فرکتالی ذرات و خاکدانهها به عنوان متغیرهای اضافی بر بهبود دقت برآورد میانگین وزنی قطر خاکدانههای تر MWDwet)) با بهکارگیری توابع انتقالی رگرسیونی و شبکه عصبی مصنوعی بود. بهاین منظور، تعداد 90 نمونه خاک از اراضی زراعی، مرتعی و جنگلی استان اردبیل برداشته شد. توزیع اندازه ذرات اولیه خاک ( mm2-0) و خاکدانهها ( mm75/4-0) تعیین و بهترتیب مدل فرکتالی ینگ و همکاران و ریئو و اسپوزیتو به این توزیعها برازش داده شد و ابعاد فرکتالی ذرات و خاکدانهها بهدستآمد. پارامتر MWDwet نیز بهروش الک تر اندازهگیری شد. نتایج نشان داد که بین MWDwet تر و ابعاد فرکتالی ذرات و خاکدانهها بهترتیب همبستگی مثبت و منفی معنیدار وجود دارد. استفاده از بعد فرکتالی خاکدانهها بهعنوان یک متغیر ورودی باعث افزایش ضریب تبیین (R2) از 71/0 به 80/0 در تابع رگرسیونی و از 78/0 به 95/0 در تابع شبکه عصبی در مرحله آموزش گردید. افزودن بعد فرکتالی خاکدانهها بهعنوان تخمینگر سبب افزایش اعتبار توابع ایجاد شده نگردید. همچنین توابع ایجاد شده با شبکه عصبی دارای دقت بیشتری نسبت به توابع رگرسیونی بودند بهطوریکه میزان R2 در دادههای سری آموزش برای تابع شبکه عصبی 95/0 و تابع رگرسیونی 80/0 بهدست آمد.