جستجوی الگوهای سلامت خانواده ایرانی: یک مطالعه کیفی
نویسندگان
1 پژوهشکده خانواده، دانشگاه شهید بهشتی
2 دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شهید بهشتی
3 دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه شهید بهشتی
4 پژوهشکده خانواده دانشگاه شهید بهشتی
5 دانشکده روانشناسی و علوم تربیتی، دانشگاه شهید بهشتی
6 کارشناس ارشد خانواده درمانی دانشگاه شهید بهشتی
doi
چکیده
این پژوهش با هدف تعیین دیدگاه های خانواده ایرانی درباره مفهوم سلامت خانواده انجام شد. روش تحقیق حاضر از نوع کیفی و نمونه گیری به صورت هدفمند بود. از مجموع 104 مصاحبه انجام شده در میان اقوام و مناطق مختلف ایران، 76 مصاحبه از کیفیت مناسب جهت تحلیل داده ها برخوردار بود. برای تجزیه و تحلیل داده ها از روش کلایزی استفاده شد. با بررسی گزاره های ثبت شده میتوان سلامت خانواده را در چهار طبقه جای داد: سلامت فردی، سلامت نهادی، سلامت تعاملی و سلامت جامعه ای. از مقایسه ویژگیهای خانواده سالم و آسیب دیده در این پژوهش، می توان چنین گفت که در نظر خانواده ایرانی، یک خانواده سالم، خانواده ای مادیگرا و درگیر بقا، کارکردی، مذهبی، سنتی، سلسله مراتبی، وابستۀ متقابل، جمعگرا، محافظه کار، مضطرب و نمایشی است. اگرچه جامعۀ ایرانی نشانه هایی از حرکت به سوی نوگرایی را بروز می دهد، اما خانواده ناسالم به زعم شرکت کنندگان در این تحقیق، بیشتر دربرگیرندۀ عناصر مدرن است تا سنتی. به نظر می رسد الگوی ایده آل خانواده ایرانی در درون ساختار سلسله مراتبی و جمع گرایانه تعریف می شود.