تأثیر مقادیر مختلف آبیاری و کود نیتروژن با حضورآب زیرزمینی بر عملکرد ذرت بهاره

نویسندگان

1 دانشیار گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز

2 استاد گروه آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز

3 استاد گروه زراعت و اصلاح نباتات، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید چمران اهواز

4 1- دانش آموخته دکترای آبیاری و زهکشی، دانشکده مهندسی علوم آب، دانشگاه شهید چمران اهواز

5 5- استادیار گروه مهندسی آب، دانشکده کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه محقق اردبیلی

doi
چکیده

کاهش روز افزون کمی و کیفی منابع آب از مهم­ترین معضلات موجود در کشاورزی می­باشد. یکی از راهکارهای مطرح در این زمینه کم­آبیاری و استفاده از آب­های زیرزمینی کم­عمق می­باشد.  این تحقیق به­منظور بررسی میزان مشارکت آب زیرزمینی کم­عمق در تأمین نیاز آبی گیاه ذرت انجام شد. آزمایش به­صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک­های کامل تصادفی با سه تکرار اجرا شد. تیمارها شامل؛ کود نیتروژن (N1، N2و N3 به­ترتیب 450، 375 و 300 کیلوگرم در هکتار) و آبیاری (I1، I2و I3 به­ترتیب 100، 75 و50 درصد نیاز آبی گیاه) با سطح ایستابی ثابت (عمق 70 سانتی متر) بودند. نتایج آزمایش­ها نشان داد با افزایش مقادیر دو تیمار اصلی، خصوصیات عملکرد دانه، ماده خشک و شاخص برداشت به­طور معنی­داری افزایش یافت. بیشترین عملکرد دانه و ماده خشک به­ترتیب 049/6 و 43/15 تن در هکتار مربوط به تیمار آبیاری کامل بود. همچنین با افزایش میزان کود نیتروژن از 300 به 450 کیلوگرم در هکتار 12 درصد افزایش در عملکرد دانه مشاهده گردید. نتایج نشان داد عملکرد دانه در حضور سطح ایستابی نسبت به حالت زهکشی آزاد تا 16 درصد افزایش یافت. همچنین بررسی نتایج مربوط به میزان مشارکت آب زیرزمینی در تبخیر و تعرق گیاه نشان داد بیشینه و کمینه مقدار مشارکت به­ترتیب 4/31 و 78/5 درصد و مربوط به تیمار I3  و I1 بود. بنابراین با استفاده از آب زیرزمینی کم­عمق علاوه­بر کاهش میزان زه­آب خروجی و آلودگی زیست محیطی، بخشی از نیاز آبی گیاه قابل تأمین است.