قاعده «لزوم معاشرت به معروف» در روابط زن و شوهر
نویسندگان
1 دانشگاه شهید بهشتی
2 دانشگاه تربیت مدرس
doi
چکیده
این مقاله به واکاوی قاعده کمتر شناخته شده «لزوم معاشرت به معروف در روابط زن و شوهر» میپردازد. به موجب این قاعده، رفتار متقابل زن و شوهر باید هماهنگ با عرف روزآمد جامعه مسلمانان باشد. این به معنای آن است که افزون بر آموزههای دینی مستفاد از کتاب و سنت، آن دسته از عرفهای عقلانی که در متون دینی صریحاً یا ضمناً از آنها نهی نشده باشد، میتواند و باید هماهنگ با آموزههای دینی نقش تعیینکنندهای در ترسیم نظام حقوق خانواده ایفا نماید؛ حتی اگر این عرفها نوپیدا باشند. بدینسان «معروف» مفهومی عرفی است که مصادیق آن بر حسب زمان و مکان و نیز درجه تمدن و فرهنگ جامعه اسلامی که زوجین در آن زندگی میکنند، میتواند متفاوت باشد.مقاله به روش تحلیلی و با استناد به قرآن مجید، سنت پیامبر (ص) و امامان معصوم (ع) و موارد استناد فقیهان به لزوم معاشرت به معروف، برای توسعه آن به یک قاعده فقهی الزامی استدلال نموده و با توجه به عموم ادله نشان داده است که قاعده میتواند در همه قلمروهای روابط خانوادگی از جمله: مدیریت خانواده، روابط زناشویی زوجین، چند و چون نفقه، سکنای زوجین و تصمیم درباره کم و کیف فرزندآوری مورد توجه قرار گیرد.
