اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر انعطاف‌پذیری ‌شناختی و درد مزمن بیماران مبتلا به دیس‌پپسی

نویسندگان

1 استادیار، گروه روانشناسی، دانشگاه پیام‌نور، تهران ایران.

doi
10.30473/hpj.2025.69307.5930
چکیده

مقدمه: بیماری دیس­پپسی موجب بروز مشکلات روان­شناختی و دردهای مزمن در افراد می­شود. برای رفع این مشکلات به مداخلاتی مانند شناخت­درمانی مبتنی بر ذهن­آگاهی نیاز می­باشد. لذا، پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن­آگاهی بر انعطاف­پذیری شناختی و درد مزمن بیماران مبتلا به دیس پپسی انجام شد. روش: روش پژوهش نیمه­آزمایشی با طرح پیش‌آزمون – پس‌آزمون با گروه کنترل و مرحله پیگیری دو ماهه بود. جامعه آماری پژوهش شامل کلیه بیماران تا ۵۰20 تا ساله با تشخیص سوء­هاضمه بدون زخم در کلینیک تخصصی و فوق تخصصی بعثت شهر کرمان در سال 1401 بودند. از بین آن­ها 30 نفر به روش نمونه­گیری در دسترس، به­عنوان نمونه پژوهش انتخاب و به­صورت تصادفی در دو گروه آزمایش (15 نفر) و گروه گواه (15 نفر(، گمارده شدند. افراد گروه آزمایش، شناخت­درمانی مبتنی بر ذهن­آگاهی را در 8 جلسه، 90 دقیقه­ای به­صورت گروهی، دریافت کردند.  پرسشنامه­های مورد استفاده در این پژوهش شامل پرسشنامه انعطاف­پذیری ­شناختی دنیس و وندروال (2010) و پرسشنامه درد مک گیل (2009) بود. داده­های پژوهش با روش تحلیل واریانس آمیخته و آزمون تعقیبی بونفرونی توسط نرم­افزار SPSS-24 تجزیه و تحلیل شد. یافته‌ها: نتایج نشان داد که میانگین نمرات انعطاف­پذیری شناختی در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل در مرحله پس­آزمون و پیگیری افزایش معنی­داری یافته است. هم­چنین میانگین نمرات درد مزمن در گروه آزمایش نسبت به گروه کنترل در مرحله پس­آزمون و پیگیری کاهش معنی­داری یافته است (001/0P<). نتیجه‌گیری: شناخت­درمانی مبتنی بر ذهن­آگاهی بر افزایش انعطاف­پذیری ­شناختی و کاهش درد مزمن در بیماران مبتلا به دیس پپسی دارای اثربخشی و کارایی بود.