عوامل پیش‌بینی‌کنندۀ خوداثرمندی والدینی مادرانِ کودکان زیر دو سال

نویسندگان

1 دانشگاه شهید بهشتی

2 دانشگاه شهید بهشتی

3 کارشناس ارشد خانواده درمانی

doi
چکیده

خوداثرمندی والدینی به ‌معنای سطح اطمینان ادراک ‌شدۀ والد از چگونگی ایفای نقش خود است و می‌تواند با سازگاری روان‌شناختی و اجتماعی کودک و والد هم‌بسته باشد. هدف پژوهش حاضر، بررسی عوامل مؤثر در خوداثرمندی والدینی مادران کودکان زیر دو سال بود. این مطالعه در زمرۀ مطالعات توصیفی ‌ـ ‌پسرویدادی قرار دارد. بدین‌ منظور، با روش نمونه‌گیری هدفمند و در دسترس، از ۲۲۰ تن از مادران کودکان زیر دو سال شهر تهران خواسته شد تا به سؤالات پژوهش پاسخ دهند. از شاخص استرس والدینی (آبیدین، ۱۹۹۵)، مقیاس منابع حمایت اجتماعی (کوسک و کوسک، ۲۰۰۲)، پرسش‌نامۀ اثرمندی مادرانه (تتی و گلفند، ۱۹۹۱)، پرسش‌نامۀ افسردگی بک (بک، ۱۹۷۶)، پرسش‌نامۀ خُلق‌ و ‌خوی کودک (بیتس، ۱۹۸۶) و مقیاس اضطراب جدایی مـادرانه (هوک و مک برید و گنزدا، (۱۹۸۹) برای جمعآوری دادهها استفاده شد. نتایج تحلیل رگرسیون گام‌به‌گام نشان داد خُلق‌و‌خوی کودک و افسردگی مادر و استرس والدینی، در سه گام، حدود ۳۳ درصد واریانس خوداثرمندی والدینی مادرانِ کودکان زیر دو سال را تبیین میکنند؛ بنابراین برنامههای آموزشی و پیشگیرانه با در نظر گرفتن این متغیرها میتوانند سطح خوداثرمندی در مادران را افزایش داده و از ناسازگاری‌های بعدی پیشگیری کنند.