تفاوت ارزشی در روابط والدین و فرزندان(بررسی و تبیین مسئلۀ تفاوت ارزشی در ایلام)

نویسندگان

1 کارشناس ارشد جامعه شناسی

2 دانشگاه ایلام

doi
چکیده

تفاوت در ارزشها از جمله پدیده‌های اجتماعی است که خود را در وضعیت گذار جوامع بیشتر نمایان می‌سازد. فناوری‌ها و مسائل جدید اجتماعی، نسلی نو را در درون خود پرورش داده و در فرایند جامعه‌پذیری نسل جدید که خواهان برقراری ارتباط مؤثر با دیگران و بهرهگیری از میراث گذشتگان است، خلل ایجاد میکند. محققان از نظریات آلپورت و اینگلهارت در بررسی این مسئله استفاده کردهاند. اهدافی که این تحقیق در پی بررسی آنها بوده، عبارت‌اند از: ۱. بررسی تفاوت بین سلسلهمراتبارزشى پدران با سلسلهمراتب ارزشى پسران؛ ۲. بررسی تفاوت بین ارزشهاى مادى پدران با ارزش‌هاى مادى پسران؛ ۳. بررسی تفاوت بین ارزش‌هاى فرامادى پدران با ارزشهاى فرامادى پسران.جامعۀ آمارى این پژوهش را تمام دانشآموزان پسر سال سوم دبیرستانهاى شهر ایلام تشکیل دادهاند. براى هر یک ‌از دو نسل (پدران و پسران)، ۱۴۴ پرسش‌نامه در نظر گرفته شده، اطلاعات نیز ازطریق پرسش‌نامه و مصاحبه جمع‌آورى شده است. براساس نتایج این پژوهش، اولویتهاى ارزشى پدران و پسران آن‌ها به‌ترتیب عبارت‌‌اند از: اقتصادى، اجتماعی، مذهبى، نظرى، سیاسى و زیبایىشناسى. دربارۀ نظام ارزشى اینگلهارت، اولویت‌هاى ارزشى پدران عبارت‌اند از: ثروت و زندگى مرفه و امنیت ملی و اولویت‌های ارزشی پسران عبارت‌اند از: زندگى مرفه و ثروت و امنیت ملى. ارزش‌‌هاى فرامادى و مادى به‌ترتیب اولویتهاى ارزشى پدران و پسران را تشکیل مىداد. نتایج پژوهش نشان میدهد که در زمینۀ ارزش‌های اقتصادی و سیاسی و اجتماعی بین پدران و فرزندان آنها تفاوت عمیق و در ارزش‌های علمی و مذهبی تفاوت سطحی وجود داشته و در ارزش‌های زیبایی ‌شناختی تفاوتی وجود ندارد. در نتیجه، میتوان تفاوت را در اغلب ارزش‌های فرزندان با والدین آنها مشاهده کرد.