پیش‌بینی بلندمدت بارش با استفاده از مدل ‌ریز‌‌مقیاس نمایی آماری

نویسندگان

1 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد و استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه زابل

2 دکتری آبخیزداری مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی استان کرمان

3 دانش‌آموخته کارشناسی ارشد و استادیار گروه مرتع و آبخیزداری، دانشگاه زابل

4 دانشیار گروه احیای مناطق خشک و کوهستانی، پردیس کشاورزی و منابع طبیعی، دانشگاه تهران

5 مربی گروه مهندسی برق و کامپیوتر، دانشگاه سیستان و بلوچستان

doi
چکیده

یکی از مهم‌ترین مشکلات در مدیریت و برنامه‌ریزی منابع آب، پیش‌بینی بلندمدت بارش، به‌ویژه در مناطق خشک و نیمه‌خشک هست. تغییر اقلیم از طریق تغییر در الگوی بارش بر رژیم هیدرولوژیکی نواحی مختلف تأثیر‌گذار است. در این مطالعه، اثر تغییر اقلیم بر میزان بارش ایستگاه‌های چترود و سعادت‌آباد سیرجان، با استفاده از خروجی‌های مدلHadCM3 ، تحت سناریوهای A2 و B2 و از طریق مدل ریزمقیاس کننده SDSM برای سه دوره (2039-2010)، (2069-2040) و (2099-2070) میلادی، پیش‌بینی و در ادامه، با توجه به معیارهای آماری ارزیابی کارآیی مدل مانند میانگین خطای مطلق (MAE)، جذر میانگین مربعات خطا (RMSE) و ضریب ناش- ساتکلیف (NS)، نتایج حاصله از مدل مورد ارزیابی قرار گرفت. یافته‌ها، بیان‌گر عملکرد بالای مدل SDSM در هر دو ایستگاه‌ هست. همچنین میزان بارش سالانه تا سال 2099، در ایستگاه چترود در سناریوهای A2 وB2، به‌ترتیب (02/10) و (87/8) میلی‌متر کاهش و در ایستگاه سعادت‌آباد سیرجان حدود (51/16) و (09/14) میلی‌متر نسبت به دوره پایه کاهش خواهد داشت.