طراحی الگوی فرسودگی شغلی براساس وضعیت سلامت جسمی و سیستم مغزی - رفتاری با میانجیگری استرس شغلی در کارکنان

نویسندگان

1 استادیار گروه روان‌شناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران

2 دانشجوی کارشناس ارشد روان‌شناسی بالینی، واحد‌اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.

doi
10.30473/hpj.2024.65318.5631
چکیده

مقدمه: هدف پژوهش حاضر بررسی مدل فرسودگی‌ شغلی بر اساس وضعیت سلامت جسمی و سیستم مغزی‌ـ‌رفتاری با میانجی‌‌گری استرس ‌‌شغلی در کارکنان شرکت نفت آبادان است.روش: تحقیق از نوع معادلات ‌‌ساختاری است و جامعه‌‌‌ی آماری کلیه‌ی کارکنان شاغل در شرکت نفت آبادان ‌‌بودند که تعداد ‌ 255 نفر از آنها به صورت نمونه‌‌گیری هدفمند انتخاب شدند. شرکت‌کنندگان در پژوهش به پرسشنامه‌های مقیاس فرسودگی ‌‌شغلی مسلش و جکسون (1981)، وضعیت ‌‌سلامت جسمی اسپنس و همکاران (1987)، سیستم‌های مغزی-رفتاری کارور و وایت (1994) و فشار روانی شغلی پارکر و دکوتیس (1983) پاسخ دادند. تجزیه و تحلیل داده‌‌ها با استفاده از الگویابی معادلات‌‌ ساختاری انجام شد.یافته‌‌ها: نتایج نشان‌‌داد که سلامت ‌‌جسمی و سیستم مغزی فعال‌‌ساز‌‌ رفتاری بر فرسودگی شغلی اثر مستقیم و معکوس دارد و سیستم بازدارنده‌‌ رفتاری و استرس شغلی بر فرسودگی‌‌ شغلی اثر مستقیم و مثبت دارد. همچنین بر اساس نتایج پژوهش وضعیت جسمی و دو سیستم فعال‌‌ساز/بازدارنده‌‌ رفتاری می‌‌توانند از طریق میانجی‌‌گری استرس ‌‌شغلی در شکل‌‌گیری فرسودگی‌‌ شغلی نقش داشته ‌‌باشند. بعلاوه مشخص ‌‌شد که مدل ارائه‌شده برازنده داده‌‌ها می‌‌‌باشد.نتیجه‌‌گیری: با سلامت ‌‌جسمانی و بهبود سیستم فعال‌‌ساز رفتاری و کاهش استرس‌‌های ‌‌شغلی، میزان فرسودگی ‌‌شغلی کاهش می‌‌یابد.