تحلیل و ارزیابی مکان‌یابی پالایشگاه‌ها با رویکرد پدافند غیرعامل (مطالعه موردی: پالایشگاه بندرعباس)

نویسندگان

1 استادیار و عضو هیئت علمی دانشگاه جامع امام حسین(ع)

2 دانشجوی کارشناسی ارشد دانشگاه جامع امام حسین(ع)

doi
چکیده

آمایش سرزمین را سازمان‌دهی مناسب فضای حیاتی کشور در قالب سیاست‌های کلی توسعه و ضرورت‌های دفاعی دانسته‌اند. یکی دیگر از مفاهیم آمایش سرزمین، سازمان‌دهی مناسب فضای کشور برای توسعه است. اِعمال دیدگاه‌های دفاعی در مکان‌یابی تأسیسات حیاتی نظیر پالایشگاه‌ها بسیار ضروری است. تا کنون در طراحی پالایشگاه‌ها به بحث ایمنی تا حدودی توجه شده ولی چنین به نظر می‌رسد که به ملاحظات دفاعی در بحث مکان‌یابی، کمتر توجه شده است. رعایت ملاحظاتی نظیر: موقعیت جغرافیایی، نوع و سطح تهدیدات، منشاء تهدید، و طرح‌های پدافندی متناسب با تهدید، مهم‌ترین این پارامترها هستند. در مکان‌یابی تأسیسات استان‌های مرزی به لحاظ شرایط خاص و تفاوت‌های سیاسی و فضایی با داخل کشور، باید ملاحظات دفاعی به‌صورت ویژه اجرا گردد. پالایشگاه بندرعباس به‌دلیل مجاورت با تهدید‌های بالقوه نیروهای فرامنطقه‌ای در خلیج فارس دارای وضعیت ویژه‌ای است. این مقاله با روش توصیفی‌- تحلیلی در بستر سامانه نرم‌افزاری GIS و مشاهدات میدانی، به دنبال پاسخ این سؤال است که در مکان‌یابی پالایشگاه بندرعباس چه ملاحظات دفاعی در نظر گرفته شده است؟ ابتدا ملاحظات دفاعی در بحث مکان‌یابی، تبیین و سپس پالایشگاه بندرعباس به‌دلیل اهمیت بالای آن در استان هرمزگان و منطقه خلیج‌فارس مورد ارزیابی قرار گرفت که نتیجه آن، عدم رعایت یکسری از ملاحظات دفاعی در مکان‌یابی در احداث این پروژه حساس بوده است.