نگاهی سبکشناسانه به خطبة «متّقین»
نویسندگان
1 دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه کاشان
2 دانشجوی دکتری زبان و ادبیات عربی دانشگاه کاشان
doi
10.22084/nahj.2016.1577چکیده
خطبة «متّقین» از خطابههای وزین و رزین امیر سخنوران، امام علی(ع) است. گزارههای این خطبه، تصویری هنری از پارسایان و توصیف دقیق آنان است؛ تجسیم حالات معنوی اهل تقوا در شب و روز، ترسیم نگاه رفتاری آنها به بهشت و جهنم، علم و حلم تقواپیشگان، بصیرت در دین، تعامل با گروههای مختلف مردم، آرزوها و سیرة فردی و اجتماعی پرهیزگاران از ویژگیهای تبلور یافته در این خطبه است. در جستار حاضر با نگاه درونمتنی و در جهت بررسی سبکی این خطبه، از رهگذر واکاوی افقی متن، سه سطح فکری، زبانی و ادبی اثر مورد تحلیل و بررسیِ سبکشناسانه قرار گرفت و این نتیجه به دست آمد که از جمله ویژگیهای سبکی این متن دینی میتوان به مواردی مانند، توجّه به جملات کوتاه، کاربرد سجع، جناس، تکرار واکهها، استفاده از آرایههایی مانند مراعات نظیر، طباق و بینامتنی با قرآن کریم اشاره داشت. باید اذعان کرد که تمامی سبکها و فرایندهای زبانی بهکار گرفته شده در سطوح زبانی و ادبی با سطح فکری صاحب سخن تناسب، هماهنگی و همسویی دارد.