رابطه تعارض کار- خانواده با رفتارهای مدنی- سازمانی با توجه به نقش تعدیلی عدالت رویه ای
نویسندگان
1 دانشگاه اصفهان
2 دانشگاه اصفهان
doi
چکیده
هدف از پژوهش حاضر بررسی رابطه بین تعارض کار- خانواده و رفتارهای مدنی- سازمانی است که متغیر عدالت رویهای به عنوان متغیر تعدیلکننده در نظر گرفته شده است. نمونه این پژوهش را 267 نفر از کارکنان یک شرکت صنعتی تشکیل دادهاند و برای سنجش میزان تعارض کار- خانواده، عدالت رویهای در سازمان و رفتارهای مدنی- سازمانی به ترتیب از مقیاسهای تعارض کار- خانواده کوپلمن، گرینهوس و کونولی (1983)، مقیاس عدالت رویهای لونتال، کاروزا و فرای (1980) و مقیاس رفتار مدنی- سازمانی ویلیامز و اندرسون (1991) استفاده شده است.از رگرسیون سلسله مراتبی برای بررسی رابطه تعاملی بین متغیرها استفاده شد. متغیرهای جنسیت، وضعیت تأهل و تعداد کودکان به عنوان متغیرهای کنترل در رگرسیون سلسله مراتبی وارد شده و پس از آن اثر اصلی تعارض کار- خانواده و عدالت رویهای به عنوان اثر اصلی و در پایان رابطه تعاملی تعارض و عدالت رویهای بررسی شد. تحلیل رگرسیون برای دو زیرمقیاس رفتارهای مدنی ـ سازمانی یعنی معطوف به فرد و معطوف به سازمان جداگانه انجام شده است. نتایج نشان دادند هر چند تعارض کار- خانواده بر رفتارهای مدنی ـ سازمانی (فردی و سازمانی) پس از کنترل متغیرهای جنسیت، وضعیت تأهل و تعداد کودکان تأثیر ندارد اما با توجه به نقش تعدیلکننده عدالت رویهای، رابطه معنادار است. بر مبنای نتایج در صورتی که سازمان در جهت ارتقاء عدالت رویهای عمل کند، حتی در صورتی که کارکنان دارای تعارض در محیط خانواده باشند، آن را به سازمان فرافکنی نخواهند کرد و رفتارهای مدنی- سازمانی آنها حفظ خواهد شد. برعکس اگر عدالت رویهای وجود نداشته باشد سازمان به دلیل سرریز تعارضهای خانواده - کار و کاهش رفتارهای مدنی- سازمانی، متضرر خواهد شد.
